Özelge

T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI İstanbul Defterdarlığı Gelir Kanunları KDV - ÖTV Grup Müdürlüğü

Sayı	:	E-39044742-130[Özelge]-3473		02.01.2026
Konu	:	Uluslararası taşımacılık kapsamında ödenen demuraj bedelinin KDV'den istisna olup olmadığı ile iade konusu yapılıp yapılamayacağı

 

İlgi

:

… tarihli ve … evrak kayıt numaralı özelge talep formunuz.

İlgide kayıtlı özelge talep formu ve ekleri ile; Şirketiniz tarafından yürütülmekte olan uluslararası taşımacılık faaliyetleri kapsamında ortaya çıkan demuraj bedeli (gecikme bedeli) ve bekleme bedeli ödemelerinin Katma Değer Vergisi (KDV) Kanununun 14 üncü maddesi gereğince istisna kapsamında değerlendirilip değerlendirilmeyeceği,

-Bekleme bedeline ilişkin kesilen faturaların ek bir belgeye bağlanıp bağlanmayacağı,

-Demuraj ve bekleme bedellerine ilişkin yüklenilen KDV tutarının iade konusu yapılıp yapılmayacağı,

 -İade hakkı doğuran işlemlere ilişkin olarak azami iade edilebilir KDV tutarının hesaplanmasında hangi tutarların dikkate alınacağı

hususlarında Defterdarlığımız görüşü talep edilmektedir.

3065 sayılı KDV Kanununun;

-1/1 inci maddesinde, Türkiye'de yapılan ticari, sınai, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyeti çerçevesindeki teslim ve hizmetlerin KDV'ye tabi olduğu,

-14/1 inci maddesinde, transit ve Türkiye ile yabancı ülkeler arasında yapılan taşımacılık işlerinde, Cumhurbaşkanı tarafından belirlenecek taşıma işlerinin vergiden istisna olduğu,

-20 nci maddesinin 1 inci fıkrasında, teslim ve hizmet işlemlerinde matrahın, bu işlemlerin karşılığını teşkil eden bedel olduğu, 2 nci fıkrasında ise bedel deyiminin, malı teslim alan veya kendisine hizmet yapılan veyahut bunlar adına hareket edenlerden bu işlemler karşılığında her ne suretle olursa olsun alınan veya bunlarca borçlanılan para, mal ve diğer suretlerle sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaat, hizmet ve değerler toplamını ifade edeceği,

-21/c maddesinde, gümrük beyannamesinin tescil tarihine kadar yapılan diğer giderler ve ödemelerden vergilendirilmeyenler ile mal bedeli üzerinden hesaplanan fiyat farkı, kur farkı gibi ödemelerin ithalatta KDV'nin matrahını oluşturduğu,

-32 nci maddesinde ise, Kanunun 11, 13, 14, 15 ve 17/4-s maddeleri uyarınca vergiden istisna edilmiş bulunan işlemlerle ilgili fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen KDV'nin, mükellefin vergiye tabi işlemleri üzerinden hesaplanacak KDV'den indirileceği, vergiye tabi işlemlerin mevcut olmaması veya hesaplanan verginin indirilecek vergiden az olması hallerinde indirilemeyen KDV'nin, işlemin gerçekleştiği dönemi izleyen ikinci takvim yılının sonuna kadar talep edilmesi şartıyla Maliye ve Gümrük Bakanlığınca tespit edilecek esaslara göre bu işlemleri yapanlara iade olunacağı

hükme bağlanmıştır.

KDV Genel Uygulama Tebliğinin; "Transit ve Türkiye ile Yabancı Ülkeler Arasında Yapılan Taşımacılık İşlerinde İstisna" başlıklı (II/C) bölümünde uluslararası taşımacılık istisnasına ilişkin, "İthalatta Matrah" başlıklı (III/A-2) bölümünde ithalatta KDV matrahına ilişkin açıklamalar yer almaktadır.

Ayrıca, 4458 sayılı Gümrük Kanununun 27/1-e maddesi uyarınca, aynı Kanunun 28 inci maddesinin (a) bendi hükmü saklı kalmak üzere, ithal eşyası için Türkiye'deki giriş liman veya yerine kadar yapılan nakliye ve sigorta giderleri ile eşyanın giriş liman veya yerine kadar nakliyesi ile ilgili olarak yapılan yükleme ve elleçleme giderleri, ithal eşyasının fiilen ödenen veya ödenecek fiyatına ilave edilmekte; aynı Kanunun 28/a maddesi uyarınca da, eşyanın, Türkiye Cumhuriyeti Gümrük Bölgesi ile Türkiye'nin anlaşmalarla dahil olduğu gümrük birliği gümrük bölgelerine giriş yerine varışından sonra yapılan nakliye ve sigorta giderleri, ithal eşyasının fiilen ödenen veya ödenecek fiyatından ayırt edilebilmeleri koşuluyla gümrük kıymetine dahil edilmemektedir.

Demuraj (demurraje), gemi ile yapılan taşımacılık faaliyetinde malların tahmil ve tahliyesinin geç yapılması nedeniyle geminin makul bir sürenin üzerinde meşgul edilmesi gerekçesiyle taşıyana taşıtan tarafından yapılan bir ek ödeme olup, bu ödeme kural olarak bedelin içinde mütalaa edilmektedir.

Buna göre...

Yazının devamını okumak için lütfen abone olunuz.