Özelge

            İlgide kayıtlı özelge talep formu ve eklerinin incelenmesinden,  ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından ihale edilen " ... Sigortası Hizmet Alım İşi"  ihalesinin şirketiniz uhdesinde kaldığı belirtilerek söz konusu ihale işine ilişkin düzenleneceği belirtilen sözleşmenin Damga Vergisi Kanununa ekli (2) sayılı tablonun IV/5 fıkrası hükmü uyarınca damga vergisinden istisna edilip edilemeyeceği hususunda görüş talep edildiği anlaşılmıştır.

            488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisine tabi olduğu; 3 üncü maddesinde, damga vergisinin mükellefinin kağıtları imza edenler olduğu; 9 uncu maddesinde, Kanuna ekli (2) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisinden müstesna olduğu hükümlerine yer verilmiştir.

            Kanuna ekli (1) sayılı tablonun "I.Akitlerle ilgili kağıtlar" başlıklı bölümünün A/1 fıkrasında, belli parayı ihtiva eden mukavelenamelerin binde 7,5 nispetinde damga vergisine tabi olduğu hükme bağlanmıştır. 2009/15725 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile 01/01/2010 tarihinden geçerli olmak üzere Kanuna ekli (1) sayılı tablonun I/A-1 fıkrasındaki kağıtlara ilişkin damga vergisi oranı binde 8,25 olarak belirlenmiştir.

            Kanuna ekli (2) sayılı tablonun "IV-Ticari ve medeni işlerle ilgili kağıtlar" başlıklı bölümünün (5) numaralı fıkrasında, sigorta mukavelenameleri, sigorta ücretine ait makbuzlar ve sigortanın tecdit ve temdidi ile temin olunan meblağın tezyidi halinde verilen beyanname ve avönanların damga vergisinden istisna edileceği hükmüne yer verilmiştir. 

            Diğer taraftan, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanununun 1263 üncü maddesinin birinci fıkrasında; "Sigorta bir akittir ki bununla sigortacı bir prim karşılığında diğer bir kimsenin para ile ölçülebilir bir menfaatini halele uğratan bir tehlikenin (bir rizikonun) meydana gelmesi halinde tazminat vermeyi yahut bir veya birkaç kimsenin hayat müddetleri sebebiyle veya hayatlarında meydana gelen belli birtakım hadiseler dolayısıyla bir para ödemeyi veya sair edalarda bulunmayı üzerine alır."  hükmü bulunmaktadır.

            Bu kapsamda sigorta sözleşmesi; bir tarafında sigorta teminatını veren, ilgili kanun ve mevzuata göre sigortacılık faaliyetinde bulunmaya yasal olarak yetkili olan "sigortacı"nın bulunduğu, diğer tarafında da tehlikeyle karşı karşıya olan sigortalının yer aldığı, sigortacının alacağı prim karşılığında sigortalının para ile ölçülebilir menfaatini zarara uğratan bir tehlikenin meydana gelmesi sonucu bir para ödemeyi kabul etmesini konu alan sözleşmedir.

            5684 sayılı Sigortacılık Kanununun 2 nci maddesinin (d) fıkrasında, "broker" sigorta veya reasürans sözleşmesi yaptırmak isteyenleri temsil ederek, bu sözleşmelerin yaptırılacağı şirketlerin seçiminde tamamen tarafsız ve bağımsız davranarak ve teminat almak isteyen kişilerin hak ve menfaatlerini gözeterek sözleşmelerin akdinden önceki hazırlık çalışmalarını yürütmeyi ve gerektiğinde sözleşmelerin uygulanmasında veya tazminatın tahsilinde yardımcı olmayı meslek edinen kişi olarak tanımlanmıştır. Söz konusu tanımdan da anlaşılacağı üzere, sigorta hukukunda broker sigorta ettiren adına hareket eden bir aracı konumundadır.

            Buna göre...