Özelge

            İlgide kayıtlı özelge talep formunuzda; kargo, yük ve eşya taşıma faaliyetinde bulunan Şirketinizin 2011/Nisan ayı içersinde taşıma işinde kullandığı kamyonunun yandığı, kamyon içersinde eşyası ve ürünü olan firmaların Şirketinizden hasarlarını tazmin edebilmek için ürünlerinin bedellerini (ürününün tabi olduğu KDV oranına göre ) Şirketinize fatura ettiği, Şirketinizin de 2011/Nisan katma değer vergisi (KDV) beyannamesinde hasar gideri olarak faturaları kayıt altına aldığı, söz konusu yanan mallar ile ilgili olarak ilgili sigortadan hasar bedelini tahsil ettiği, hasar tazmininde bulunacak firmalara ödeme yapmak istediği, kargo faaliyetinizden dolayı Şirketinizin vermiş olduğu hizmetlerin %18 oranında KDV ye tabi olduğu, hasar bedeli ödemesi yapacağınız Firmaların Şirketinize kestikleri faturalarda %8, %1, %18 oranlarında KDV uygulayarak fatura kestiği belirtilerek, Şirketinizin fatura kesen firmalara aynı oranla iade faturası düzenleyip düzenlemeyeceği hususunda bilgi talep edilmektedir.

            -Vergi Usul Kanunu Yönününden

            213 sayılı Vergi Usul Kanununun "Kıymeti Düşen Mallar" başlıklı 278 inci maddesinde; "Yangın, deprem ve su basması gibi afetler yüzünden veyahut bozulmak, çürümek, kırılmak, çatlamak, paslanmak gibi haller neticesinde iktisadi kıymetlerinde önemli bir azalış vaki olan emtia ile maliyetlerin hesaplanması mutat olmayan hurdalar ve döküntüler, üstüpü, deşe ve ıskartalar emsal bedeli ile değerlenir." hükmüne yer verilmiştir.

            Anılan Kanunun 267 nci maddesinde; emsal bedeli, gerçek bedeli belli olmayan veya bilinmeyen veyahut doğru olarak tespit edilemeyen bir malın, değerleme gününde satılması halinde emsaline nazaran haiz olacağı değer olarak tanımlanmış ve izleyen fıkralarda emsal bedeli belirlenirken sırasıyla ortalama fiyat esası, maliyet bedeli esası veya takdir esaslarından birinin uygulanacağı belirtilmiştir. Değeri düşen malların emsal bedeli tayin edilirken, ortalama fiyat ve maliyet bedeli esaslarının uygulanabilmesinin mümkün olmaması nedeniyle, bu malların emsal bedelleri takdir esasına göre belirlenmektedir.

            Yukarıda yer alan hükümler doğrultusunda, müşterilere ait kargonun taşınması sırasında aracın yanması nedeniyle zayi olan malların, mal sahiplerinin başvurusu üzerine takdir komisyonunca takdir edilen emsal bedeli ile değerlenmesi ve bu bedel ile kayıtlı değeri arasındaki farkın yine mal sahiplerinin kazancının tespitinde gider olarak dikkate alınması mümkün bulunmaktadır. Dolayısıyla...