Özelge

            İlgide kayıtlı özelge talep formunda, çay ocağı işletmeciliğinden dolayı basit usulde gelir vergisi mükellefi olduğunuz ve oğlunuzun yanınızda diğer ücretli olarak çalıştığı belirtilerek, bu faaliyetinize ek olarak saat ve gözlük tamirciliği de yapmanız durumunda basit usulden faydalanmaya devam edip edemeyeceğiniz hususunda görüş talep ettiğiniz anlaşılmış olup konu ile ilgili Başkanlığımız görüşleri aşağıda açıklanmıştır.

            193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun "Basit Usulde Ticari Kazancın Tespiti" başlıklı 46 ncı maddesinde, 47 ve 48 inci maddelerde yazılı şartları topluca haiz olanların ticari kazançlarının basit usulde tespit olunacağı hükme bağlanmış olup, anılan maddelerde basit usule tabi olmanın genel ve özel şartları açıklanmıştır.

            Aynı Kanunun 51 inci maddesinde ise basit usulde vergilendirmeden faydalanamayacak olanlar bentler halinde sayılmış olup, maddenin (12) numaralı bendine istinaden yayımlanan 12/01/1995 tarih ve 95/6430 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile büyükşehir belediyesi olan illerin (Erzurum, Diyarbakır, Sakarya ile 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunuyla Büyükşehir Belediye Sınırları içerisine alınan yerlerden yeni bağlanan mahallelerle birlikte 2000 yılı genel nüfus sayımındaki nüfusu 30.000'den az olan yerler hariç) mücavir alan sınırları dahilinde her türlü emtia imalatı ile uğraşanlar, her türlü emtia alım satımı ile uğraşanlar, inşaat ile ilgili her türlü işlerle uğraşanlar, motorlu taşıtların her türlü bakım ve onarım işleriyle uğraşanlar, lokanta ve benzeri hizmet işletmelerini işletenler ile eğlence istirahat yerlerini işletenlerin 01.01.1995 tarihinden itibaren gerçek usulde vergilendirilecekleri hükme bağlanmıştır.

            Konu hakkında yayımlanan 183 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin "5/h" bölümünde; anılan Bakanlar Kurulu Kararında 6 grup halinde belirtilen işler dışında kalan işleri yapan mükelleflerin, götürü usulde (01/01/1999 tarihinden itibaren basit usulde) vergilendirilmelerine devam edileceği belirtilmiştir.

            Bu mükellefler ise halı, kilim, şapka, elbise, kundura, alet ve edevat, silah, baston, şemsiye, ziraat aletleri, madeni eşya, mobilya, elektrikli ev aletleri, bisiklet, gözlük, çakmak, kalem, kasa, müzik aletleri ve benzeri nitelikteki aletlerin veya eşyanın tamir işini yapanlar, değirmenci ve satenciler, örgücüler, emprime ve yazma baskıcıları ve boyacıları, sipariş üzerine iş yapan terziler, gömlekçi, ayakkabıcı ve şapkacılar; ağaç cilacıları, doğramacılar, kalıpçılar, kalaycılar, kaynakçılar, nalbantlar, soğuk demirci, tesfiye, torna ve frezeciler, dülgerler ve marangozlar, hallaçlar, bacacılar, su tesisat tamircileri, halı yıkayıcılar, kuru temizleyiciler, ütücüler, berberler, il sınırları içinde her türlü nakliye işini yapanlar, fotoğrafçılar, ayakkabı boyacıları ve çay ocağı işletenler ve benzeri işleri yapanlar olarak açıklanmıştır.

            Diğer taraftan, aynı Kanunun 64 üncü maddesinde; "Aşağıda yazılı hizmet erbabının safi ücretleri takvim yılı başında geçerli olan ve sanayi kesiminde çalışan 16 yaşından büyük işçiler için asgari ücretin yıllık brüt tutarının % 25'idir.

            1. Kazançları basit usulde tespit edilen ticaret erbabı yanında çalışanlar;

            ...

            Diğer ücretler için yıllık beyanname verilmez, diğer gelirler nedeniyle beyanname verilmesi halinde de bunlar beyannameye ithal edilmez." hükmü yer almaktadır.       

            Yukarıda yer alan hükümler uyarınca...