1 Ekim 2026 PERŞEMBE

Resmî Gazete

Sayı : 33387

YÖNETMELİK

Ufuk Üniversitesinden:

UFUK ÜNİVERSİTESİ LİSANSÜSTÜ EĞİTİM-ÖĞRETİM

VE SINAV YÖNETMELİĞİ

 

BİRİNCİ BÖLÜM

Başlangıç Hükümleri

Amaç ve kapsam

MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Ufuk Üniversitesine bağlı enstitülerde örgün eğitim veya uzaktan eğitim yoluyla yürütülen tezli/tezsiz yüksek lisans, doktora programlarından oluşan lisansüstü eğitim ve öğretim ile sınavlara ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

(2) Bu Yönetmelik, Ufuk Üniversitesine bağlı enstitülerde örgün eğitim veya uzaktan eğitim yoluyla yürütülen tezli/tezsiz yüksek lisans, doktora programlarından oluşan lisansüstü eğitim ve öğretim faaliyetleri ile sınavlara ilişkin hükümleri kapsar.

Dayanak

MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik, 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 14 üncü ve 44 üncü maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3- (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Akademik takvim: Lisansüstü eğitimlerde yarıyıl, yaz dönemi, yeterlik ve benzeri tarihleri içerecek şekilde Senato tarafından belirlenerek ilgili enstitülerce ilan edilen eğitim dönemini,

b) AKTS: Avrupa Kredi Transfer Sistemini,

c) ALES: Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavını,

ç) Anabilim dalı: 3/3/1983 tarihli ve 17976 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Lisans Üstü Eğitim Öğretim Enstitülerinin Teşkilât ve İşleyiş Yönetmeliğinin 5 inci maddesinde enstitüler için tanımlanan ve enstitüde lisansüstü programı bulunan akademik birimleri,

d) Anabilim dalı başkanı: Enstitülerde eğitim programı bulunan anabilim dalı başkanını,

e) Bilimsel hazırlık: Lisansüstü programlara kabul edilen öğrencilerin gerektiğinde eksikliklerini gidermek için en çok bir takvim yılı süren tamamlama eğitimini,

f) Danışman: Enstitüde kayıtlı öğrenciye ders, proje ve tez dönemlerinde rehberlik etmek üzere enstitü yönetim kurulu tarafından atanan öğretim üyesini,

g) Doktora yeterlik komitesi: Yeterlik sınavlarını düzenlemek ve yürütmek üzere enstitü anabilim dalı tarafından önerilen ve enstitü yönetim kurulu tarafından uygun bulunan ve bir yıl için görev yapan beş öğretim üyesinden oluşan komiteyi,

ğ) Enstitü: Üniversiteye bağlı lisansüstü eğitim-öğretim yapan enstitüleri,

h) Enstitü kurulu: Enstitü müdürünün başkanlığında enstitü müdür yardımcıları ve enstitüde eğitim programları bulunan anabilim dalı başkanlarından oluşan kurulu,

ı) Enstitü yönetim kurulu: Enstitü müdürünün başkanlığında, enstitü müdür yardımcıları ve müdürün göstereceği altı aday arasından enstitü kurulunca seçilecek üç öğretim üyesinden oluşan kurulu,

i) Eşdeğer diploma programı: İsimleri aynı olan veya enstitü yönetim kurulu tarafından içeriklerinin en az %80’inin aynı olduğu tespit edilen diploma programlarını,

j) İkinci tez danışmanı: Tezli yüksek lisans, doktora yapan öğrencinin tez veya uygulama konusunun özelliği gereği danışman ve anabilim dalı başkanlığının önerisi üzerine enstitü yönetim kurulunca atanan, öncelikle Üniversitede olmak üzere gerektiğinde başka bir yükseköğretim kurumunda görevli bulunan öğretim üyesini,

k) İntihal: Başkalarının fikirlerini, metotlarını, verilerini veya eserlerini bilimsel kurallara uygun biçimde atıf yapmadan kısmen veya tamamen kendi eseri gibi göstermeyi,

l) Kredi: Bir lisansüstü derse ait haftalık teorik ders saatinin tamamı ile haftalık uygulama veya laboratuvar saatinin yarısının toplamına eşit olan birim değerini,

m) Müdür: Üniversiteye bağlı enstitü müdürlerini,

n) Mütevelli Heyeti: Ufuk Üniversitesi Mütevelli Heyeti,

o) ÖSYM: Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığını,

ö) Proje: Tezsiz yüksek lisans eğitimi sırasında araştırılan ve/veya incelenen bilimsel bir konunun bilimsel araştırma raporu biçiminde sunulmuş şeklini,

p) Rektör: Ufuk Üniversitesi Rektörünü,

r) Seminer: Lisansüstü öğrencilerin hazırladıkları, bilimsel bir konunun incelenip irdelenmesine dayanan, sözlü olarak sunularak değerlendirilen ve yazılı bir metinden oluşan çalışmayı,

s) Senato: Ufuk Üniversitesi Senatosunu,

ş) Tez: Tezli yüksek lisans, doktora eğitiminin amacına yönelik olarak hazırlanan bilimsel bir çalışmayı,

t) Tez izleme komitesi: Doktora öğrencisinin tez önerisini değerlendirmek, tez çalışmalarına rehberlik etmek ve yönlendirmek görevini üstlenen biri tez danışmanı olmak üzere anabilim dalı başkanlığının önerisi üzerine enstitü yönetim kurulunca atanan en az üç öğretim üyesinden oluşan komiteyi,

u) Uzaktan öğretim: Yükseköğretim kurumlarında öğretim etkinliklerinin bilişim teknolojilerine dayalı olarak planlandığı ve yürütüldüğü, öğrenci ile öğretim elemanı ve öğrencilerin kendi aralarında karşılıklı etkileşimine dayalı olarak derslerin bizzat öğretim elemanı tarafından aynı mekânda bulunma zorunluluğu olmaksızın eş zamanlı/eş zamansız biçimde verildiği öğretimi,

ü) Üniversite: Ufuk Üniversitesini,

v) YDS: Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavını,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Yüksek Lisans Programlarına İlişkin Genel Esaslar

Yüksek lisans programları

MADDE 4- (1) Yüksek lisans programları; tezli yüksek lisans ve tezsiz yüksek lisans programlarından oluşur.

(2) İlgili anabilim dalı başkanlığının kararı, enstitü kurulunun önerisi, Senatonun onayı ve Yükseköğretim Kurulu kararıyla bir enstitü, anabilim dalında o anabilim dalından farklı bir ad taşıyan disiplinler arası bir başka enstitü anabilim/anasanat dalı kurulabilir.

(3) İlgili anabilim dalı başkanlığının kararı, enstitü kurulunun önerisi, Senatonun onayı ve Yükseköğretim Kurulu kararıyla diğer üniversitelerle birlikte ortak yürütülecek yüksek lisans programları açılabilir.

(4) Yükseköğretim Kurulunun belirlediği esaslar çerçevesinde enstitü kurulunun önerisi, Senatonun onayı ve Yükseköğretim Kurulu kararıyla öğretim elemanı ve öğrencilerin aynı mekânda bulunma zorunluluğu olmaksızın, bilgi ve iletişim teknolojilerine dayalı olarak öğretim faaliyetlerinin planlandığı ve yürütüldüğü lisansüstü uzaktan öğretim yüksek lisans programları açılabilir.

(5) Üniversitenin yüksek lisans programlarında eğitim ve öğretim dili Türkçedir. Yabancı dilde yüksek lisans programları mevzuatta belirlenen esaslar çerçevesinde enstitü kurulunun önerisi, Senatonun onayı ve Yükseköğretim Kurulunun kararıyla açılabilir.

Yüksek lisans programlarına başvuru ve kabul

MADDE 5- (1) Tezli veya tezsiz yüksek lisans programlarına başvuruda bulunacak adayların;

a) Bir lisans diplomasına sahip olmaları,

b) Tezli yüksek lisans programları için ALES’ten başvurdukları programın puan türünde en az 55 tam puan almış olmaları,

gerekir.

(2) Tezli yüksek lisans programlarında yabancı dil sınav puanı aranıp aranmayacağı veya kaç puan aranacağı ve hangi sınav sonuçlarının eşdeğer tutulacağı ilgili anabilim dalı başkanlığının öngördüğü ve enstitü kurulu onayı ile ilgili dönem öğrenci alım ilanında belirtilir. Yabancı dille öğretim yapılan programlarda sadece ÖSYM tarafından yapılan veya eşdeğer kabul edilen sınavlarda en az 80 puan şartı aranır. Türkçe yapılan programlar için YDS’nin yanında ÖSYM tarafından eşdeğer kabul edilen sınavlar ile Üniversitenin yabancı dil muafiyet sınavından anabilim dalı başkanlığının öngördüğü ve enstitü kurulunca onaylanan dil puanı barajını geçen adaylar ve yabancı dilde eğitim ve öğretim veren bir yükseköğretim kurumundan lisans mezunu olan öğrenciler doğrudan yabancı dil koşulunu karşılamış sayılır. Tezsiz yüksek lisans programlarında yabancı dil sınav puanı zorunlu değildir; ancak tezsiz yüksek lisans programına öğrenci kabulünde ilgili anabilim dalı başkanlığının önerisi enstitü kurulu onayı ile yabancı dil koşulu da getirilebilir.

(3) Yüksek lisans programlarına öğrenci kabulünde adaylar; tezli başvurular için ALES puanının %50’si ve mülakat puanının %50’sine göre, tezsiz başvurular için lisans not ortalamasının %50’si ve mülakat puanının %50’sine göre değerlendirilir. Mezun durumda olabilecek adayların başvurusunda ise ALES puanının %50’si ve mülakat puanının %50’sine göre değerlendirilir.

(4) Yüksek lisans programlarına başvuracak adayların mülakat öncesi ön kayıt işlem tarihi ile kesin kayıt tarihi akademik takvimde belirtilir.

Bilimsel hazırlık

MADDE 6- (1) Yüksek lisans programlarına giriş şartlarını sağlayan, başarılı bulunan ve lisans derecesini başvurdukları yüksek lisans programından farklı alanlarda almış olan yüksek lisans programı adayları için eksikliklerini gidermek amacıyla bilimsel hazırlık programı ilgili anabilim dalı başkanlığının önerisi ile gerekli görüldüğünde uygulanabilir.

(2) Bilimsel hazırlık programında geçirilecek süre en çok iki yarıyıldır. Yaz öğretimi bu süreye dâhil edilemez. Bu süre dönem izinleri dışında uzatılamaz ve süre sonunda başarılı olamayan öğrencilerin ilişiği kesilir. Bilimsel hazırlıkta geçirilecek süre yüksek lisans programı azami sürelerine dâhil edilmez. Bilimsel hazırlık programının dersleri toplamda on beş krediyi geçemez.

(3) Bilimsel hazırlıkta alınacak dersler, mevcut ders programı dikkate alınarak ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile zorunlu dersler olarak belirlenir. Bu dersler, ilgili tezli yüksek lisans programını tamamlamak için gerekli görülen derslerin yerine geçmez ve yüksek lisans öğrenim not ortalamasına dâhil edilmez. Ancak, bilimsel hazırlıktaki bir öğrenci, bilimsel hazırlık derslerinin yanı sıra enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile yüksek lisans programına yönelik dersler de alabilir.

(4) Bilimsel hazırlık ile ilgili devam, ders sınavları, ders notları, derslerden başarılı sayılma koşulları, ders tekrarı ve diğer hususlar için öğrencinin tabi olduğu bu Yönetmelik hükümleri uygulanır.

Özel öğrencilik

MADDE 7- (1) Bir yüksek lisans programına kayıtlı olan öğrenciler, diğer yükseköğretim kurumlarındaki lisansüstü derslere kayıtlı olduğu enstitü anabilim dalı başkanlığının onayı ile özel öğrenci olarak kabul edilebilir. Lisansüstü derslere kabul edilen öğrencilerin özel öğrenci olarak aldığı ve başarılı olduğu derslerin muafiyet işlemleri kayıtlı olduğu enstitü anabilim dalı başkanlığı tarafından yürütülür.

(2) Özel öğrencilik yüksek lisans programında doğrudan derece elde etmeye yönelik bir eğitim olmayıp süresi iki yarıyılı geçemez. Özel öğrenciler de ücret ve kayıt dâhil Üniversiteye karşı yükümlülüklerini yerine getirmek ve izledikleri derslerin bütün koşullarına uymak zorundadırlar. Özel öğrenci statüsünde ders alanlar, öğrencilik haklarından, burs veya ücret indiriminden yararlanamazlar. Özel öğrencilerden alınacak öğrenim dâhil diğer ücretler Mütevelli Heyet tarafından belirlenir.

(3) Yüksek lisans programına kabul edilirken Üniversite öğrencilerinin diğer yükseköğretim kurumlarından özel öğrenci olarak aldıkları ve başarılı olunan derslerden muaf sayılacakları derslerin oranı ilgili yüksek lisans programında alınması gerekli derslerin yarısını geçemez.

(4) Enstitüde özel öğrencilerin başardıkları yüksek lisans derslerini en geç iki yıl (dört yarıyıl) içerisinde enstitüde asıl öğrenci olmaları durumunda, kendi anabilim veya bilim alanları ile ilgili olanlardan aldıkları krediler, izledikleri programdaki kredi toplamının yarısını geçmemek koşulu ile anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulunun uygun bulması ile devam etmekte olduğu program için geçerli sayılabilir. Özel öğrencilere aldıkları notları gösteren bir belge verilebilir.

Programlar arası geçiş

MADDE 8- (1) Şartları aşağıda gösterilen durumlarda tezli ve tezsiz yüksek lisans programındaki öğrenciler için programlar arası geçiş uygulanabilir:

a) Tezli ve tezsiz yüksek lisans programları arasında geçiş izni anabilim dallarının önerisi üzerine enstitü yönetim kurullarınca verilir. Tezsiz yüksek lisans programından tezli yüksek lisans programına geçmek için ilgili programda belirlenmiş yabancı dil notu ve ALES başvurma koşulunun yerine getirilmesi gerekir. Diğer yükseköğretim kurumlarından programlar arası geçiş taleplerinde yatay geçişe ilişkin bu Yönetmelik hükümleri uygulanır.

b) Tezli yüksek lisans programından tezsiz yüksek lisans programına geçen öğrenci, tezsiz yüksek lisans programları için gerekli kredileri tamamlamak zorundadır. Tezsiz yüksek lisans programından tezli yüksek lisans programına geçişte, tezli program için gerekli dersleri alıp başarıyla tamamlaması ve tezsiz programdaki genel not ortalamasının en az 3.00 olması gerekir.

c) Tezli veya tezsiz yüksek lisans programları arasındaki geçişte başvuruların en geç üçüncü yarıyılın kayıt yenileme haftasında yapılması gerekir. Tezli ve tezsiz yüksek lisans programlarında geçiş başvurusu bir kez yapılabilir. Yatay geçiş yapan öğrencinin geldiği yükseköğretim kurumunda ya da daha önceki programda geçirdiği süreler de hesaba katılır. Daha önce diğer yükseköğretim kurumlarından Üniversiteye yatay geçiş yapmış olanlar azami öğretim süresi uygun olduğunda programlar arası geçiş de yapabilir. Tezsiz yüksek lisans programında geçen süreler tezli yüksek lisans programındaki süreye dâhil edilir. Tezli programa geçişi kabul edilen öğrencilerin, tez danışmanı ve tez konusu ayrıca belirlenir.

ç) Tezli programa kayıtlı olup tezi başarısız bulunarak reddedilen öğrenciler, başka bir tezli programa geçiş yapamaz. Ancak talep etmeleri hâlinde, kalan süreleri dikkate alınarak tezsiz yüksek lisans programına geçebilirler. Tezi intihal nedeniyle reddedilen öğrenciler ise diğer yüksek lisans programlarına geçiş yapamaz.

Yatay geçiş

MADDE 9- (1) Yükseköğretim kurumu içindeki başka bir enstitü anabilim dalında veya başka bir yükseköğretim kurumunun yüksek lisans programında en az bir yarıyılı başarı ile tamamlamış olan öğrenciler eşdeğer diploma programına yatay geçiş yoluyla kabul edilebilir. Tezsiz yüksek lisans programından tezliye yatay geçiş yapmak için eşdeğer programda belirlenmiş yabancı dil ve ALES koşulunun yerine getirilmesi gerekir.

(2) Yatay geçiş başvurusunun, ilgili anabilim dalı başkanlığının olumlu ve gerekçeli görüşü alınarak ek şart ve gereksinimler ile öğrencinin hangi derslerden muaf tutulacağı konuları da dâhil enstitü yönetim kurulunca karara bağlanır. Yüksek lisans programına kabul edilen öğrencilerin diğer yükseköğretim kurumlarından aldığı ve başarılı olduğu derslerin muafiyet işlemlerinde, muafiyet verilen dersler ilgili yüksek lisans programında alınması gerekli derslerin yarısını geçemez. Başka bir yükseköğretim kurumunda tamamlanan dönem projesi, seminer, yeterlik sınavı ve tez dersleri yatay geçişte saydırılamaz. Yatay geçiş için öğrencilerin akademik takvimde belirtilen yatay geçiş tarihleri arasında gerekli belgelerle başvuru yapması gerekir.

(3) Yüksek lisans programlarına ikinci yarıyılın sonuna kadar ve tez çalışmasına başlanmadan önce yatay geçiş yapılabilir. Yatay geçişte öğrenci, öğrenim gördüğü programda ancak bir kez yatay geçiş yapabilir.

Kesin kayıt

MADDE 10- (1) Yüksek lisans programlarına öğrencilik hakkı kazanan adaylar, akademik takvimde belirtilen tarihlerde aşağıdaki belgeleri teslim ederek kesin kayıtlarını yaptırırlar:

a) Lisans diplomasının onaylı örneği veya elektronik çıktısı.

b) ALES sonuç belgesinin onaylı örneği veya elektronik çıktısı.

c) Mezuniyet not ortalamasını içeren öğrenci not dökümü belgesinin (transkript) onaylı örneği.

ç) YDS veya eşdeğer sınav sonuç belgesinin aslı veya elektronik çıktısı.

d) T.C. kimlik kartı örneği.

e) Son altı ayda çekilmiş iki adet biyometrik fotoğraf.

f) Erkek adaylar için askerlikle ilişiğinin bulunmadığına dair yazılı beyan.

g) Mütevelli Heyet tarafından belirlenen öğrenim ve diğer ücretlerin ödendiğini gösteren belge.

(2) Kesin kayıt için belgelerin geçerlilik sürelerinin sona ermemiş olması gerekir. Lisansüstü programlara kabulde geçerli sayılan ALES eşdeğeri puanların geçerlik süresi, ALES sınavının geçerlik süresiyle sınırlıdır. ÖSYM tarafından eşdeğerliği kabul edilen uluslararası yabancı dil sınavlarından bu puan muadili bir puandan az olmamak koşuluyla başvurulan programın özelliklerine göre Senatonun belirlediği asgari puanın alınması zorunludur. Bu asgari puanların girilecek programların özelliklerine göre gerekirse yükseltilmesine Senato tarafından karar verilebilir. Kesin kayıt hakkını kazanan adaylara, başvuru sırasında aslını veya onaylı örneklerini teslim etmiş bulunduğu belgeler geri verilmez.

(3) Kayıt için gerçeğe aykırı, sahte veya tahrif edilmiş belge kullanan veya giriş sınavlarında sahtecilik yaptığı belirlenen, ön kayıt ve mülakatta yanlış beyan ve bilgiler verenlerin yapılmış kayıtları sonradan öğrenilse dahi iptal edilerek enstitü ile ilişikleri kesilir; ayrıca, bunlar arasında kendilerine daha önce verilmiş olan diploma dâhil tüm belgeler geçersiz sayılır. Bu durumda olanlar, öğrencilik statüsü kazanmamış sayılır.

(4) Lisansüstü programlara kayıt hakkı kazanan adaylara, kesin kayıttaki belgeleri tamamlamaları için enstitü müdürlüğü tarafından uygun süre tanınır. Mazeretinin ilgili yönetim kurulunca kabul edilmesi koşuluyla kesin kaydını süresi içinde yaptıramayan öğrenciler, akademik takvimde belirlenmiş olan ders ekle-bırak tarihine kadar kayıtlarını yaptırabilirler.

Kayıt yenileme

MADDE 11- (1) Yüksek lisans programlarına kayıtlı öğrenciler, güz ve bahar yarıyılları başında, akademik takvimde belirtilen tarihlerde, Mütevelli Heyet tarafından belirlenen öğrenim ücretini ödemek ve ilgili enstitü müdürlüğünce istenen kayıt yenileme işlemlerini yerine getirmekle yükümlüdürler. Öğrenim ve kayıt yenileme ücretini ödemeyen ve belirtilen tarihlerde kayıt yaptırmayan veya yenilemeyen öğrenciler, öğrencilik haklarından yararlanamazlar.

(2) Seminer/dönem projesi/tez aşamasındaki her öğrenci kaydını yenilemek ve en geç danışman atanmasını izleyen dönemden itibaren her yarıyıl tez dönemi için kayıt yaptırmak zorundadır. Mazeretinin ilgili yönetim kurulunca kabul edilmesi koşuluyla kaydını süresi içinde yenilemeyen öğrenciler, akademik takvimde belirlenmiş olan ders ekle-bırak tarihine kadar kayıtlarını yenileyebilirler.

(3) Enstitü yönetim kurulu tarafından kabul edilen haklı ve geçerli bir nedeni olmadan bir yarıyıl için kaydını yenilemeyen öğrenciler o yarıyıl ders seçemezler. Tez aşamasında ise tez danışmanı tarafından o yarıyıl değerlendirme dışı bırakılarak başarısız sayılırlar. Bu durumlarda geçen süreler öğrenimdeki azami süreye dâhil edilir.

Kayıt dondurma/izinli sayılma

MADDE 12- (1) Yüksek lisans programlarına kayıtlı öğrencilerden öğrenime devam edemeyecek derecede geçerli, haklı ve zorunlu mazeretleri olanlardan, belgeleri enstitü yönetim kurulunca kabul edilenlerin, Mütevelli Heyet tarafından ilgili yarıyıl için belirlenen ücreti ödemek şartıyla talepleri halinde bir defada en çok iki yarıyıl ve öğrenim boyunca toplam olarak en çok dört yarıyıl boyunca kayıtları dondurulur ve izinli sayılırlar. Bir yarıyıldan az süre için izin verilmez. Kayıt donduran ve izinli sayılan öğrenciler derslere devam edemez, öğrencilik haklarından faydalanamazlar. Kayıt donduran öğrencilerin izinli sayıldığı bu süreler azami eğitim-öğretim süresine dâhil edilmez. Rahatsızlığı ve tedavi sürecinin devam etmesi nedeniyle kayıt dondurma talebinde bulunan öğrenciler ile hükümlü öğrencilerin mazeretleri enstitü yönetim kurulu tarafından değerlendirilerek azami öğretim süresinden sayılmamak üzere dört yarıyıldan fazla kayıt dondurmalarına karar verilebilir.

(2) Mazeret olarak başvuru belgelerinde gerçeğe aykırı beyanda bulunduğu ve sahtecilik yaptığı sonradan belirlenen kişilerin kayıt dondurma işlemleri iptal edilerek geçersiz ilan edilir. Süresi içerisinde ücretini ödemeyenlerin izin hakkı ilgili enstitü yönetim kurulu kararı ile saklı tutulur. Bu durumdaki öğrencilerin izinde geçirdikleri süre ise azami öğretim süresine dâhil edilir.

(3) Kayıt dondurulan veya izinli sayılan sürelerin bitiminden itibaren öğrencilerin takip eden yarıyılda mali ve idari sorumluluklarını yerine getirerek kayıtlarını yenilemeleri gerekir.

Kayıt sildirme

MADDE 13- (1) Öğrenciler, yüksek lisans öğrenimi süresi içerisinde istedikleri takdirde ilgili enstitüye dilekçe ile başvurarak kayıtlarını sildirebilirler.

(2) Üniversiteden kaydını sildiren veya disiplin cezası nedeniyle Üniversite ile ilişiği kesilen öğrencilerin Üniversite tarafından belirlenen kayıt sildirme işlemlerini yapmaları gerekmektedir. Üniversiteden kaydını sildiren öğrencilerin Üniversiteye karşı yükümlülüklerini yerine getirmesi gerekir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Yüksek Lisans Programlarında Eğitim-Öğretim Esasları

Danışman atanması

MADDE 14- (1) Tezli yüksek lisans programında; enstitü anabilim dalı başkanlığı, her öğrenci için öğrencinin önceki bilimsel çalışmalarını, çalışmak istediği alanı ve danışman tercihini de dikkate alarak Üniversitenin öğretim üyesi kadrosunda bulunan bir tez danışmanını birinci yarıyılın sonuna kadar ve öğrencinin danışmanıyla beraber belirlediği tez konusunu da en geç ikinci yarıyılın sonuna kadar enstitüye önerir. Danışman ve tez konusu enstitü yönetim kurulu kararı ile belirlenir, sonradan değiştirilebilir. Üniversite öğretim üyesi kadrosunda yeterli öğretim üyesi bulunmaması halinde enstitü yönetim kurulu tarafından programlarda görevli başka bir yükseköğretim kurumu kadrosundaki öğretim üyesi danışman olarak seçilebilir. Tez çalışmasının niteliğinin birden fazla tez danışmanı gerektirdiği durumlarda öncelikle Üniversite kadrosunda olmak üzere diğer yükseköğretim kurumundan da ikinci tez danışmanı atanabilir. İkinci tez danışmanı ihtiyaç üzerine Üniversite kadroları dışından atandığı takdirde en az doktora derecesine sahip öğretim üyelerinden olabilir.

(2) Tezsiz yüksek lisans programında; enstitü anabilim dalı başkanlığı her öğrenci için ders seçiminde ve dönem projesinin yürütülmesinde öncelikli olarak Üniversite kadrolarından olmak üzere dönem projesi dersini vermesi için programla ilgili olan bir öğretim üyesini veya yeterli niteliklere sahip doktora derecesine sahip bir öğretim üyesini en geç birinci yarıyılın sonuna kadar enstitü yönetim kuruluna önerir.

(3) Tez danışmanı, tez konusunun belirlenmesini izleyen yarıyıl başından itibaren her yarıyıl danışmanı olduğu öğrenciler için uzmanlık alan adlı bir ders açar. Her öğrenci, açılan uzmanlık alan dersini almakla yükümlüdür. Uzmanlık alan dersine ilişkin ilkeler, ilgili enstitü kurulunca kararlaştırılır ve ilgili enstitü yönetim kurulunca yürütülür.

(4) Tez danışmanı, enstitü yönetim kurulunca atandığı tarihten itibaren yaz dönemi dâhil hak, görev ve sorumluluklarını yerine getirir.

Tezli yüksek lisans programı uygulaması

MADDE 15- (1) Öğrencinin bilimsel araştırma yaparak bilgiye erişmesi, bilgiyi değerlendirmesi ve yorumlama yeteneğini kazanması amacıyla tezli yüksek lisans programı; bir eğitim ve öğretim yarıyılında 30 AKTS, bir eğitim ve öğretim yılında 60 AKTS kredisinden, toplam yirmi bir kredi ve toplam 120 AKTS kredisinden az olmamak koşuluyla en az yedi ders ile bir seminer dersi ve tez çalışmasından oluşur. Seminer ve tez çalışması başarılı ve başarısız olarak değerlendirilir.

(2) Öğrencinin alacağı derslerin en çok ikisi, lisans öğrenimi sırasında alınmamış olması kaydıyla, lisans derslerinden seçilebilir. Ayrıca enstitü anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile diğer yükseköğretim kurumlarında verilmekte olan derslerden en fazla iki ders seçilebilir.

(3) Enstitü yönetim kurulu önerisi ile enstitü kurulu, tezli yüksek lisans programlarında disiplinler arası nitelikte zorunlu veya seçmeli, birbirini tamamlayan dersler açılmasına karar verebilir.

(4) Tezli yüksek lisans programına kayıtlı öğrenciler tez çalışmasına başlamak için tez önerisini en geç üçüncü dönemin sonunda teslim ederler.

Tezsiz yüksek lisans programı uygulaması

MADDE 16- (1) Öğrenciye mesleki konularda bilgi kazandırarak mevcut bilginin uygulamada nasıl kullanılacağının gösterilmesi amacıyla tezsiz yüksek lisans programı; otuz krediden ve 60 AKTS krediden az olmamak koşuluyla en az on ders ile dönem projesi dersinden oluşur. Öğrenci, dönem projesi dersinin alındığı yarıyılda dönem projesi dersine kayıt yaptırmak ve yarıyıl sonunda yazılı proje raporu vermek zorundadır. Bu rapor, öğrencinin proje danışmanı tarafından değerlendirilir. Dönem projesi dersi, kredisiz olup başarılı veya başarısız olarak değerlendirilir.

(2) Öğrencinin alacağı ve programa sayılacak derslerin en çok üçü, lisans öğrenimi sırasında alınmamış olması koşuluyla, lisans programı derslerinden seçilebilir. Ayrıca enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulunun onayı ile ilgili enstitüde uygulanan diğer yüksek lisans programları derslerinden en fazla üç veya diğer yükseköğretim kurumlarında verilmekte olan yüksek lisans derslerinden programa sayılmak üzere en fazla iki ders daha seçilebilir. Enstitü kurul kararına göre tezsiz yüksek lisans programının sonunda yeterlik sınavı uygulanabilir.

(3) Enstitü yönetim kurulu önerisi ile enstitü kurulu, tezsiz yüksek lisans programlarında disiplinler arası nitelikte zorunlu veya seçmeli birbirini tamamlayan dersler açılmasına karar verebilir.

Süre

MADDE 17- (1) Tezli yüksek lisans programının süresi bilimsel hazırlıkta geçen süre hariç, kayıt olunan programa ilişkin derslerin verildiği yarıyıldan başlamak üzere, her yarıyıl için kayıt yaptırıp yaptırılmadığına bakılmaksızın dört yarıyıl olup, program en çok altı yarıyılda tamamlanır. Bu süreye geçiş yapmış öğrenciler için tezsiz programdaki geçirilen süreler dâhildir. Kayıt dondurma veya izinli sayılma süreleri azami süre hesaplamasına dâhil değildir. Dört yarıyıla ilave edilen yarıyıllar için ayrıca Mütevelli Heyet tarafından belirlenen ek ücret ödenir.

(2) Tezli yüksek lisans programlarında dört yarıyıl sonunda programın öğretim planında yer alan kredili derslerini ve seminer dersini başarıyla tamamlayamayan veya bu süre içerisinde öngörülen devam dâhil başarı koşullarını/ölçütlerini yerine getiremeyen; azami süre olan altı yarıyıl içerisinde ise tez çalışmasında başarısız olan veya tez savunmasına girmeyen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

(3) Tezsiz yüksek lisans programını tamamlama süresi, bilimsel hazırlıkta geçen süre hariç, kayıt olduğu programa ilişkin derslerin verildiği dönemden başlamak üzere, her dönem için kayıt yaptırıp yaptırmadığına bakılmaksızın en az iki yarıyıl, en çok üç yarıyıldır. Tezli programdan tezsiz programa geçiş yapmış öğrenciler için tezli programdaki geçirilen süreler bu süreye dâhildir. Bu sürenin sonunda başarısız olan veya programı tamamlayamayan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. Kayıt dondurulan süreler azami süre hesaplamasına dâhil değildir.

(4) Tezsiz yüksek lisans programlarında üç yarıyıl sonunda programın öğretim planında yer alan kredili derslerini başarıyla tamamlayamayan veya bu süre içerisinde öngörülen devam dâhil başarı koşullarını/ölçütlerini yerine getiremeyen veya dönem projesinden başarısız olan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

Ders seçimi ve dersten çekilme

MADDE 18- (1) Yüksek lisans programlarına kayıt yaptıran öğrencilerin ders seçimleri tezsiz yüksek lisansta danışmanları, tezli yüksek lisansta tez danışmanları tarafından, tez danışmanı atanmayan öğrenciler için ise, bu görev tez danışmanı atanıncaya kadar ilgili enstitü anabilim dalı başkanı veya anabilim dalı başkanının enstitüye bildirdiği öğretim üyeleri tarafından yürütülür. Akademik takvimde belirlenen süre içerisinde ders değişikliği, ders ekleme ve ders bırakma, danışman veya yetkili öğretim üyesi onayı ile yapılabilir. Öğrencilerin programda belirtilen zorunlu dersleri seçmesi gerekir. Ders seçimi yapmayan öğrenciler derslere devam edemez.

(2) Danışmanın uygun bulması koşuluyla akademik takvimde belirtilen süreye kadar daha önce seçtiği derslerden çekilebilir. Bu şekilde bırakılan derslerin yerine o yarıyıl içinde, enstitü yönetim kurulunca kabul edilebilecek zorunlu nedenler dışında, öğrenci başka bir derse kayıt yaptıramaz.

Derslerin yürütülmesi

MADDE 19- (1) Bir dersin kredi/saat değeri, o derse ait haftalık teorik ders saatinin tamamı ile haftalık uygulama, laboratuvar, atölye ve benzeri öğretim saatleri yarısının toplamına eşittir. Ancak herhangi bir ders hiçbir şekilde 4 kredi/saati aşamaz. Derslerin tamamına devam zorunludur. Ancak teorik derslerin % 30’unu, uygulamalı derslerin % 20’sini aşmayan ve haklı bir nedene dayanan devamsızlık kabul edilebilir. Yarıyıl boyunca devamsız olduğu belirlenen öğrenci o dersin yarıyıl sonu sınavlarına alınmaz ve (FF) notu verilir. Öğrencinin devam yükümlülüğünü yerine getirip getirmediği ilgili öğretim elemanı tarafından izlenir ve gerektiğinde enstitü müdürlüğüne bilgi verilir.

Sınavlar, mazeretler ve itiraz

MADDE 20- (1) Yüksek lisans öğrencilerinin başarı düzeyleri, yarıyıl içinde yapılacak ara sınav ve diğer çalışmalar ile yarıyıl sonunda yapılacak yarıyıl sonu sınavlarıyla ölçülür.

(2) Yüksek lisans öğrencileri, kredili derslerde, her yarıyıl içinde en az bir kez o dersin ara sınavına girerler. Ara sınav, yazılı sınav, proje teslimi, ödev teslimi, sözlü sunum gibi çalışmalar ayrı ayrı ya da birlikte değerlendirilebilir. Ancak geçerli, haklı ve zorunlu sebeplerle ara sınava katılamayan öğrencilerden bu durumun sona ermesinden itibaren en geç yedi gün içinde belgeleri ile enstitüye başvurmaları ve enstitü yönetim kurulunun uygun bulması halinde ara sınav yerine geçmek üzere mazeret sınav hakkı verilebilir. Mazeret sınavının tarihi yönetim kurulunca belirlenir. Süresi içinde yapılmayan müracaatlar dikkate alınmaz.

(3) Yüksek lisans öğrencisi bir yarıyılda aldığı ve devam koşulunu sağladığı bütün derslerin yarıyıl sonu sınavına, enstitü tarafından belirlenen ve ilan edilen gün ve saatte girmek zorundadır. Ancak geçerli, haklı ve zorunlu sebeplerle yılsonu sınavına katılamayan öğrencilere bütünleme sınav hakkı verilir. Bütünleme sınavı hakkı bulunmayan durumlarda mazeret sınavı hakkı verilebilir.

(4) Yüksek lisans sınav sonuçlarında maddi hata yapıldığı yönündeki itirazların sınav notlarının ilanını izleyen yedi iş günü içinde enstitü müdürlüğüne yapılması gerekir. İtiraz üzerine sınav evrakı, hatalı not toplamı yapılıp yapılmadığı ile sınırlı olacak şekilde incelenerek değerlendirilir. Belirtilen süre geçirildikten sonra yapılan itirazlar değerlendirmeye alınmaz.

Değerlendirme

MADDE 21- (1) Yüksek lisans öğrencisinin başarı notunun belirlenmesine ilişkin esaslar aşağıdadır:

a) Kredili bir dersin yarıyıl sonu başarı notu; ara sınavlar ile yazılı sınav, proje teslimi, ödev teslimi, sözlü sunum dâhil öğrencinin sergilediği yarıyıl içi akademik performans ve çalışmalar, yarıyıl sonu sınavı ile ayrıca tezsiz öğrenciler için yarıyıl sonu proje çalışması değerlendirilerek ilgili dersin öğretim elemanı tarafından belirlenir.

b) Yüksek lisans öğrencilerine aldıkları kredili dersler için aşağıda gösterilen harf notlarından biri başarı notu olarak verilir:

Puan                      Katsayı                  Harf Notu

90-100                     4,00                          AA

80-89                       3,50                          BA

70-79                       3,00                          BB

65-69                       2,50                          CB

60-64                       2,00                          CC

0-59                         0,00                          FF

(2) Harf notlarından (CB) ve üzeri notlar Başarılı-Geçer; (CC) Koşullu Geçer; (FF) Başarısız-Geçmez olarak değerlendirilir.

(3) Ayrıca ortalamaya katılmayan harf notlarından;

a) S: Bilimsel hazırlık programındaki derslerini, tez çalışmalarını ve tez sınavını başarıyla tamamlayan ve tezi hakkında kabul kararı verilen öğrenciler ile kredisiz alınan derslerde başarılı olan öğrencilere verilir.

b) U: Bilimsel hazırlık programındaki derslerinde, tez çalışmalarında ve tez sınavında başarılı bulunmayıp tezi hakkında red kararı verilen öğrenciler ile kredisiz derslerde başarısız olan öğrencilere verilir.

c) EX: Üniversite tarafından uygulanan İngilizce dil sınavı sonucu başarılı görülen veya yatay geçiş yoluyla kabul edilip İngilizce yeterlikten muaf tutulan öğrenciye verilir. (EX) notu ortalamaya katılmaz, ancak not belgesinde gösterilir.

ç) W: Bir dersten çekilen öğrencilere verilir.

d) I: Yarıyıl içinde başarılı olduğu halde hastalık veya geçerli bir başka nedenle ders için gerekli koşulları tamamlayamayan ve kesin notu belli olmayan öğrencilere verilir. Öğrenci herhangi bir yarıyılda, herhangi bir dersten (I) notu aldığı takdirde yarıyıl için belirlenmiş son sınavın bitimi tarihinden itibaren on beş gün içinde eksikliklerini tamamlayarak bir not almak zorundadır. Aksi halde, (I) notu (FF) notu haline gelir.

e) (NA) Notu: Derslere devam etmemiş öğrencilere verilir. (FF) notu gibi işlem görür.

f) (P) Notu: Tez çalışmalarını başarıyla sürdürmekte olan öğrencilere verilir.

g) FF1: Sınava girme hakkı olduğu halde sınava girmeyen öğrencilere verilir.

ğ) FF2: Devamsızlık nedeni ile yarıyıl sınavına girme hakkı olmayan öğrencilere verilir.

(4) Öğrencinin o yarıyılda aldığı bir dersin kredisi ile başarı notunun katsayısının çarpımı o dersin ağırlıklı puanını verir. Yarıyıl not ortalaması; o yarıyılda öğrencinin aldığı derslerin ağırlıklı puanlarının toplamının aynı derslerin kredi toplamına bölünmesi suretiyle elde edilir. Bu hesaplamada bölme işlemi virgülden sonra iki basamak yürütülür. Yarıyıl içi sınav ve diğer akademik çalışmaların başarı notu içindeki ağırlığı %40, yarıyıl sonu sınav ağırlığı %60’tır.

(5) Yüksek lisans öğrencilerinin tüm derslerinden başarılı sayılabilmesi için genel not ortalamalarının en az (2,5) olması gerekir. Genel not ortalaması 3,00 (BB)’nin altında olan öğrenciler (CB) veya (CC) harf notu olan derslerini Mütevelli Heyet tarafından belirlenen ücreti karşılığı tekrarlayabilir veya bu derslerin anabilim dalı başkanlığı tarafından yerine konulan veya eşdeğeri kabul edilen diğer seçmeli dersleri alabilir. Tekrarlanan derste alınan son not geçerlidir.

Ders tekrarı

MADDE 22- (1) Anabilim dalınca belirlenmiş olan zorunlu derslerde başarısız olan öğrenciler azami öğrenim süresi içerisinde o dersi tekrarlamak veya enstitü anabilim dalınca yerine konulan veya eşdeğer olarak kabul edilen dersleri almak zorundadır. Ders tekrarlayan öğrencinin derse devam zorunluluğu olmamakla birlikte yazılı sınav, ödev, sunu ve benzeri akademik sorumlulukları yerine getirmesi gerekir. Danışmanın onayıyla derse devam ile ilgili resmi bildirimde bulunmayan öğrenci o dersi ilk defa alıyor kabul edilerek derse devamla yükümlü tutulur. Tekrarlanan derste alınan son not geçerlidir.

(2) Yüksek lisans programındaki zorunlu dersler dışındaki seçmeli derslerden başarısız olan öğrenci, başarısız olduğu ders dışında seçmeli başka bir dersi de danışman onayıyla alabilir.

Yüksek lisans tezinin sonuçlandırılması

MADDE 23- (1) Tezli programdaki bir öğrenci, tez çalışmasında elde ettiği sonuçları Üniversitenin tez yazım kılavuzuna ve intihal sınırlarına uygun biçimde yazar ve tezini jüri önünde sözlü olarak savunur.

(2) Yüksek lisans tezinin savunulmasından önce ve düzeltme verilen tezlerde ise düzeltme ile birlikte öğrenci tezini tamamlayarak ilk olarak danışmanına sunar. Öğrenci danışmanın yazılı şekilde tezin savunulabilir olduğuna ilişkin görüşü ve teze ilişkin orijinallik raporu (intihal raporu) ile birlikte tezi üç nüsha hazırlayarak enstitüye teslim eder. Tezler ilgili enstitü tarafından jüri üyelerine gönderilir. Tez intihal raporunda gerçek bir intihalin tespiti halinde gerekçesi ile birlikte karar verilmek üzere tez enstitü yönetim kuruluna gönderilir. Tez çalışmasının orijinallik raporu (intihal raporu) uygulama esasları enstitü yönetim kurulu tarafından belirlenir.

(3) Öğrencinin tez savunmasına başvurabilmesi için tez konusu ve danışmanın atanmasından itibaren en az bir yarıyıl geçmiş olması gerekir.

(4) Yüksek lisans tez jürisi yedek üyeleri ile birlikte; ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile atanır. Jüri, en az biri Üniversite dışından olmak üzere danışman dâhil üç öğretim üyesinden oluşur. Ayrıca ikinci tez danışmanı oy hakkı olmaksızın jüride yer alabilir. Jüride en kıdemli üye başkanlık görevini üstlenir. Danışman ise jürinin çalışmalarında koordinatörlük görevini yürütür.

(5) Jüri üyeleri, söz konusu tezin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde toplanarak öğrenciyi tez savunmasına alır. Tez savunma sınavı, tez çalışmasının sunumu ve bunu izleyen soru-cevap bölümünden oluşur. Tez savunma toplantıları öğretim elemanları, lisansüstü öğrenciler ve alanın uzmanlarından oluşan dinleyicilerin katılımına açık olarak yapılır.

(6) Tez sınavının tamamlanmasından sonra jüri dinleyicilere kapalı olarak, tez hakkında salt çoğunlukla kabul, ret veya düzeltme kararı verir. Bu karar, enstitü anabilim başkanlığınca tez sınavını izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir. Tezi başarısız bulunarak reddedilen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. Tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci en geç üç ay içinde gerekli düzeltmeleri yaparak tezini aynı jüri önünde yeniden savunur. Yapılan bu savunmada da başarısız bulunan öğrencinin Üniversite ile ilişiği kesilir.

(7) Tezi reddedilen öğrencinin talepte bulunması ve azami süreyi geçirmemiş olmak kaydıyla tezsiz yüksek lisans programının ders kredi yükü, proje yazımı ve benzeri gereklerini yerine getirmiş olması halinde kendisine tezsiz yüksek lisans diploması verilir.

Yüksek lisans diploması

MADDE 24- (1) Tez sınavında başarılı olan, onaylanmış yüksek lisans tezinin ciltlenmiş en az üç kopyasını tez sınavı veya uzatma süresi sonundaki yenilenen tez sınavı tarihinden itibaren bir ay içinde ilgili enstitüye teslim eden ve tezi şekil yönünden uygun bulunan öğrenciye tezli yüksek lisans diploması ile AKTS’ye göre hazırlanan diploma ekleri verilir. Mazereti enstitü yönetim kurulu tarafından kabul edilenler için tez teslim süresi bir ay daha uzatılabilir. Tezini zamanında teslim edemeyen öğrenci belirtilen koşulları yerine getirinceye kadar geçici mezuniyet belgesi veya diplomasını alamaz, öğrencilik haklarından yararlanamaz ve yüksek lisans öğrenciliğinde azami süresinin dolması halinde enstitü ile ilişiği kesilir.

(2) Mezuniyet tarihi, tezin sınav jüri komisyonu tarafından imzalı nüshasının teslim edildiği tarihtir. Diploma almaya hak kazanan öğrencilere diploması hazırlanıncaya kadar geçici mezuniyet belgesi verilir. Geçici mezuniyet belgesi ve tezli yüksek lisans diploması üzerinde öğrencinin kayıtlı olduğu enstitü anabilim dalındaki programın YÖK tarafından onaylanmış adı bulunur.

(3) Tezin tesliminden itibaren üç ay içinde yüksek lisans tezinin birer kopyası enstitü tarafından elektronik ortamda, Üniversite kütüphanesine ve bilimsel araştırma ve faaliyetlerin hizmetine sunulmak üzere enstitü tarafından YÖK’e gönderilir.

(4) Tezsiz programda kredili derslerini ve dönem projesini başarıyla tamamlayan öğrenciye tezsiz yüksek lisans diploması verilir. Mezuniyet tarihi olarak yarıyıl sonu (final) sınavlarının bitiş tarihi gösterilir.

(5) Mezun olan öğrenciler geçici mezuniyet belgesinin aslını enstitüye teslim ederek diplomalarını alırlar. Yüksek lisans diplomaları ve diploma ekleri, YÖK tarafından belirlenen esaslara uygun olarak hazırlanır ve verilir. Öğrenciliği süresince gerçek dışı, sahte veya tahrif edilmiş belge kullanan veya sahtecilik yaptığı sonradan belirlenen öğrencilerin diplomaları iptal edilerek ilgili kişi ve kurumlara yazı ile bildirilir.

(6) Yüksek lisans diplomalarının şekli, ölçüleri ve üzerine yazılacak bilgiler Senato tarafından belirlenir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Doktora Programlarına İlişkin Genel Esaslar

Doktora programları

MADDE 25- (1) Öğrenciye bağımsız araştırma yapma, bilimsel problemleri, verileri geniş ve derin bir bakış açısı ile irdeleyerek yorum yapma, analiz etme ve yeni sentezlere ulaşmak için gerekli becerileri kazandıran doktora programları; enstitülerin anabilim dalları esas alınarak açılır ve yürütülür. İlgili anabilim dalı başkanlığının kararı, enstitü kurulunun önerisi, Senatonun onayı ve Yükseköğretim Kurulu kararıyla bir enstitüde, anabilim dalında o anabilim dalından farklı bir ad taşıyan disiplinler arası bir başka doktora programı da açılabilir.

(2) Üniversitenin doktora programlarında eğitim ve öğretim dili Türkçedir. Yabancı dilde doktora programları mevzuatta belirlenen esaslar çerçevesinde enstitü kurulunun önerisi, Senatonun onayı ve Yükseköğretim Kurulunun kararıyla açılabilir.

Doktora programlarına başvuru ve kabul

MADDE 26- (1) Doktora programlarına başvuruda bulunacak adayların;

a) Bir tezli yüksek lisans diplomasına sahip olmaları,

b) Lisans derecesiyle doktora programına başvuranların lisans mezuniyet not ortalamalarının 4 üzerinden en az 3 veya muadili bir puan olması ve ALES’ten başvurdukları programın puan türünde en az 80 tam puan almış olmaları,

c) Doktora programları için tezli yüksek lisans mezunlarının ALES’ten enstitü yönetim kurulu tarafından belirlenen puan türünde en az 55 tam puan almış olmaları,

gerekir.

(2) Hazırlık sınıfları hariç, on yarıyıl süreli lisans eğitimi alanlar ile tıp, diş hekimliği, veteriner, eczacılık fakülteleri mezunları ve Sağlık Bakanlığınca düzenlenen esaslara göre bir laboratuvar dalında kazanılan uzmanlık yetkisine sahip olanlar doktora için gerekli yüksek lisans derecesine sahip sayılır.

(3) Doktora programına öğrenci kabulünde anadilleri dışında YÖK tarafından kabul edilen merkezi yabancı dil sınavlarından en az 55 puan veya ÖSYM tarafından eşdeğerliği kabul edilen uluslararası yabancı dil sınavlarından bu puan muadili bir puan alınması zorunlu olup, bu asgari puanların gerekirse yükseltilmesine ve hangi dillerin geçerli olacağına enstitü kurulu tarafından karar verilir.

(4) Doktora programına başvuracak olanların kabulünde, ALES puanının %25’i, yazılı olarak yapılacak bilimsel değerlendirme sınavı ve/veya mülakat sonucunun %25’i ile lisans derecesiyle başvuranlar için lisans not ortalaması, yüksek lisans derecesiyle başvuranlar için de yüksek lisans not ortalamasının %25’i ve yabancı dil notunun %25’i birlikte değerlendirilir. Mezun durumda olabilecek adayların başvurusu ALES puanının %50’si, yabancı dil notunun %25 ile mülakat sonucunun %25’ine göre değerlendirilir.

(5) Doktora programlarına başvuracak adayların mülakat öncesi ön kayıt işlem tarihi ile kesin kayıt tarihi akademik takvimde gösterilir.

Bilimsel hazırlık

MADDE 27- (1) Doktora programlarına giriş şartlarını sağlayan, başarılı bulunan tezli yüksek lisans derecesi ile başvuran adaylar ve lisans derecesiyle doktora programına başvuranlar için lisans derecesini başvurdukları doktora programından farklı alanda almış doktora program adaylarına; eksikliklerini gidermek amacıyla bilimsel hazırlık programı, ilgili anabilim dalı başkanlığının önerisi ile gerekli görüldüğünde uygulanabilir.

(2) Bilimsel hazırlık programında geçirilecek süre en çok iki yarıyıldır. Yaz öğretimi bu süreye dâhil edilemez. Bu süre dönem izinleri dışında uzatılamaz ve süre sonunda başarılı olamayan öğrencilerin ilişiği kesilir. Bilimsel hazırlıkta geçirilecek süre doktora programı azami sürelerine dâhil edilmez.

(3) Bilimsel hazırlıkta alınacak dersler, ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile zorunlu dersler olarak belirlenir. Bu dersler, ilgili doktora programını tamamlamak için gerekli görülen derslerin yerine geçmez ve doktora öğrenim not ortalamasına dâhil edilmez. Ancak, bilimsel hazırlıktaki bir öğrenci, bilimsel hazırlık derslerinin yanı sıra enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile doktora programına yönelik dersler de alabilir. Bilimsel hazırlık dersleri ile doktora program derslerinin toplam sayısı her yarıyıl için dördü geçemez.

(4) Bilimsel hazırlık ile ilgili devam, ders sınavları, ders notları, derslerden başarılı sayılma koşulları, ders tekrarı ve diğer hususlar için alınan derslere göre öğrencinin tabi olduğu bu Yönetmelik hükümleri uygulanır.

Özel öğrencilik

MADDE 28- (1) Bir doktora programına kayıtlı olan öğrenciler, diğer yükseköğretim kurumlarındaki doktora derslerine kayıtlı olduğu enstitü anabilim dalı başkanlığının onayı ile özel öğrenci olarak kabul edilebilir. Doktora derslerine kabul edilen öğrencilerin özel öğrenci olarak aldığı ve başarılı olduğu derslerin muafiyet işlemleri kayıtlı olduğu enstitü anabilim dalı başkanlığı tarafından yürütülür.

(2) Özel öğrencilik doktora programında doğrudan derece elde etmeye yönelik bir eğitim olmayıp süresi iki yarıyılı geçemez. Özel öğrenciler de ücret ve kayıt dâhil Üniversiteye karşı yükümlülüklerini yerine getirmek ve izledikleri derslerin bütün koşullarına uymak zorundadırlar. Özel öğrenci statüsünde ders alanlar, öğrencilik haklarından, burs veya ücret indiriminden yararlanamazlar. Özel öğrencilerden alınacak öğrenim dâhil diğer ücretler Mütevelli Heyet tarafından belirlenir.

(3) Doktora programına kabul edilirken Üniversite öğrencilerinin diğer yükseköğretim kurumlarından özel öğrenci olarak aldıkları ve başarılı olunan derslerden muaf sayılacakları derslerin oranı ilgili doktora programında alınması gerekli derslerin yarısını geçemez.

(4) Enstitüde özel öğrencilerin başardıkları doktora derslerini en geç iki yıl (dört yarıyıl) içerisinde enstitüde asıl öğrenci olmaları durumunda, kendi anabilim veya bilim alanları ile ilgili olanlardan aldıkları krediler, izledikleri programdaki kredi toplamının yarısını geçmemek koşulu ile anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulunun uygun bulması ile devam etmekte olduğu program için geçerli sayılabilir. Özel öğrencilere Üniversitede bir doktora programına devam etmedikleri takdirde başarı ile tamamladıkları dersleri ve aldıkları notları gösteren bir belge verilebilir.

Programlar arası geçiş

MADDE 29- (1) Şartları aşağıda gösterilen durumlarda doktora öğrencileri için Üniversitedeki doktora programları arası geçiş uygulanabilir:

a) Doktora programları arasında geçiş izni ilişkili anabilim dallarının önerisi üzerine enstitü yönetim kurullarınca verilir. İlgili doktora programı için belirlenmiş yabancı dil ve ALES koşulunun yerine getirilmesi gerekir. Diğer yükseköğretim kurumlarından programlar arası geçiş taleplerinde bu Yönetmeliğin yatay geçişe ilişkin düzenlemeleri dikkate alınır.

b) Doktora programları arasında geçişte başvuruların en geç üçüncü yarıyılın kayıt yenileme haftasında yapılması gerekir. Doktora programları arasındaki öğrenci geçişi için başvuruların yeterlik sınavı öncesine kadar yapılması gerekir. Doktora programlarında geçiş bir kez yapılır. Yatay geçiş yapan öğrencinin geldiği yükseköğretim kurumunda ya da daha önceki programda geçirdiği süreler de hesaba katılır. Daha önce diğer yükseköğretim kurumlarından yatay geçiş yapmış olanlar süreleri uygun olduğunda programlar arası geçiş de yapabilir. Doktora programına geçişi kabul edilen öğrencilerin tez danışmanı ve tez konusu ayrıca belirlenir.

c) Doktora programına kayıtlı olup yeterlik sınavına girenler, tezi başarısız bulunarak reddedilen öğrenciler ile tezi intihal sebebiyle reddedilen öğrenciler diğer doktora programlarına geçiş yapamaz.

Yatay geçiş

MADDE 30- (1) Yükseköğretim kurumu içindeki başka bir enstitü anabilim dalında veya başka bir yükseköğretim kurumunun doktora programında en az bir yarıyılı tamamlamış ve yeterliliğe girmemiş olan başarılı öğrenciler, eşdeğer programa yatay geçiş yoluyla kabul edilebilir. Yatay geçiş yapmak için eşdeğer program için belirlenmiş yabancı dil ve ALES koşulunun yerine getirilmesi gerekir.

(2) Yatay geçiş başvurusunun, ilgili anabilim dalının olumlu ve gerekçeli görüşü alınarak ek şart ve gereksinimler ile öğrencinin hangi derslerden muaf tutulacağı konuları da dâhil enstitü yönetim kurulunca karara bağlanır. Doktora programına kabul edilen öğrencilerin diğer yükseköğretim kurumlarından aldığı ve başarılı olduğu derslerin muafiyet işlemlerinde, muafiyet verilen dersler ilgili doktora programında alınması gerekli derslerin yarısını geçemez. Başka bir yükseköğretim kurumunda tamamlanan dönem projesi, seminer, yeterlik sınavı ve tez dersleri yatay geçişte saydırılamaz. Yatay geçiş için öğrencilerin akademik takvimde gösterilen yarıyılın başlamasından en az on beş gün önce gerekli belgelerle başvuru yapması gerekir.

(3) Doktora programlarına en geç üçüncü yarıyılın sonuna kadar ve yeterliliğe daha önce girmemiş öğrenciler yatay geçiş yapabilir. Yatay geçişte öğrenci, öğrenim gördüğü programda ancak bir kez yatay geçiş yapabilir.

Kesin kayıt

MADDE 31- (1) Doktora programlarına öğrencilik hakkı kazanan adaylar, akademik takvimde belirtilen tarihlerde aşağıdaki belgeleri teslim ederek kesin kayıtlarını yaptırırlar:

a) Tezli yüksek lisans diplomasının onaylı örneği, elektronik çıktısı, lisans derecesiyle doktora programına başvuranlar için lisans diplomasının onaylı örneği veya elektronik çıktısı.

b) ALES sonuç belgesinin onaylı örneği veya elektronik çıktısı.

c) Lisans ve lisansüstü mezuniyet not ortalamasını içeren öğrenci not dökümü belgesinin (transkript) aslı veya onaylı örneği.

ç) YDS veya eşdeğer sınav sonuç belgesinin onaylı örneği veya elektronik çıktısı.

d) T.C. kimlik kartı örneği.

e) Son altı ayda çekilmiş iki adet biyometrik fotoğraf.

f) Erkek adaylar için askerlikle ilişiğinin bulunmadığına dair yazılı beyan.

g) Mütevelli Heyet tarafından belirlenen öğrenim ve diğer ücretlerin ödendiğini gösteren belge.

(2) Kesin kayıt için belgelerin geçerlilik sürelerinin sona ermemiş olması gerekir. Lisansüstü programlara kabulde geçerli sayılan ALES eşdeğeri puanların geçerlik süresi, ALES sınavının geçerlik süresiyle sınırlıdır. Doktora programına öğrenci kabulünde anadilleri dışında Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen merkezî yabancı dil sınavları ile eşdeğerliği kabul edilen uluslararası yabancı dil sınavlarından en az 55 puan veya ÖSYM tarafından eşdeğerliği kabul edilen uluslararası yabancı dil sınavlarından bu puan muadili bir puan alınması zorunlu olup, bu asgari puanların girilecek programların özelliklerine göre gerekirse yükseltilmesine Senato tarafından karar verilir. Kesin kayıt hakkını kazanan adaylara, başvuru sırasında onaylı örneklerini teslim etmiş bulunduğu belgeler geri verilmez.

(3) Kayıt için gerçeğe aykırı, sahte veya tahrif edilmiş belge kullanan veya giriş sınavlarında sahtecilik yaptığı belirlenen, ön kayıt ve mülakatta yanlış beyan ve bilgiler verenlerin yapılmış kayıtları sonradan öğrenilse dahi iptal edilerek enstitü ile ilişikleri kesilir ve ayrıca bunlar arasında kendilerine daha önce verilmiş olan diploma dâhil tüm belgeler geçersiz sayılır. Bu durumda olanlar, öğrencilik statüsü kazanmamış sayılır.

(4) Adaylara, kesin kayıttaki belgeleri tamamlamaları için enstitü müdürlüğünce uygun süre tanınır. Mazeretinin ilgili yönetim kurulunca kabul edilmesi koşuluyla kesin kaydını süresi içinde yaptıramayan öğrenciler, akademik takvimde belirlenmiş olan ders ekle-bırak tarihine kadar kayıtlarını yaptırabilirler.

Kayıt yenileme

MADDE 32- (1) Doktora programlarına kayıtlı öğrenciler, güz ve bahar yarıyılları başında, akademik takvimde belirtilen tarihlerde, Mütevelli Heyet tarafınca belirlenen öğrenim ücretini ödemek ve ilgili enstitü müdürlüğünce istenen kayıt yenileme işlemlerini yerine getirmekle yükümlüdürler. Öğrenim ve kayıt yenileme ücretini ödemeyen ve belirtilen tarihlerde kayıt yaptırmayan veya yenilemeyen öğrenciler öğrencilik haklarından yararlanamazlar.

(2) Yeterlik veya tez aşamasındaki her öğrenci kaydını yenilemek ve en geç danışman atanmasını izleyen dönemden itibaren her yarıyıl tez dönemi için kayıt yaptırmak zorundadır. Mazeretinin ilgili yönetim kurulunca kabul edilmesi koşuluyla kaydını süresi içinde yenilemeyen öğrenciler, akademik takvimde belirlenmiş olan ders ekle-bırak tarihine kadar kayıtlarını yenileyebilirler.

(3) Enstitü yönetim kurulu tarafından belirlenen haklı ve geçerli bir nedeni olmadan bir yarıyıl için kaydını yenilemeyen öğrenciler o yarıyıl ders seçemezler, yeterlik sınavına giremezler. Tez aşamasında ise tez danışmanı tarafından o yarıyıl değerlendirme dışı bırakılarak başarısız sayılırlar. Bu durumlarda geçen süreler öğrenimdeki azami süreye dâhil edilir.

Kayıt dondurma/izinli sayılma

MADDE 33- (1) Doktora programlarına kayıtlı öğrencilerden öğrenime devam edemeyecek derecede geçerli, haklı ve zorunlu mazeretleri olanlardan, belgeleri enstitü yönetim kurulunca kabul edilenlerin, Mütevelli Heyet tarafından ilgili yarıyıl için belirlenen ücreti ödemek şartıyla talepleri halinde bir defada en çok iki yarıyıl ve öğrenim boyunca toplam olarak en çok dört yarıyıl boyunca kayıtları dondurulur ve izinli sayılırlar. Bir yarıyıldan az süre için izin verilmez. Kayıt donduran ve izinli sayılan öğrenciler derslere devam edemez, öğrencilik haklarından faydalanamazlar. Kayıt donduran öğrencilerin izinli sayıldığı bu süreler azami eğitim-öğretim süresine dâhil edilmez. Rahatsızlığı ve tedavi sürecinin devam etmesi nedeniyle kayıt dondurma talebinde bulunan öğrenciler ile hükümlü öğrencilerin mazeretleri enstitü yönetim kurulu tarafından değerlendirilerek azami öğretim süresinden sayılmamak üzere dört yarıyıldan fazla kayıt dondurmalarına karar verilebilir.

(2) Mazeret olarak başvuru belgelerinde gerçeğe aykırı beyanda bulunduğu ve sahtecilik yaptığı sonradan belirlenen kişilerin kayıt dondurma işlemleri iptal edilerek geçersiz ilan edilir. Süresi içerisinde ücretini ödemeyenlerin izin hakkı ilgili enstitü yönetim kurulu kararı ile saklı tutulur. Bu durumdaki öğrencilerin izinde geçirdikleri süre ise azami öğretim süresine dâhil edilir.

(3) Kayıt dondurulan veya izinli sayılan sürelerin bitiminden itibaren öğrencilerin takip eden yarıyılda mali ve idari sorumluluklarını yerine getirerek kayıtlarını yenilemeleri gerekir.

Kayıt sildirme

MADDE 34- (1) Öğrenciler doktora öğrenimi süresi içerisinde istedikleri takdirde ilgili enstitüye dilekçe ile başvurarak kayıtlarını sildirebilirler.

(2) Üniversiteden kaydını sildiren veya disiplin cezası nedeniyle Üniversite ile ilişiği kesilen öğrencilerin Üniversite tarafından belirlenen kayıt sildirme işlemlerini yapmaları gerekmektedir. Üniversiteden kaydını sildiren öğrencilerin Üniversiteye karşı yükümlülüklerini yerine getirmesi gerekir.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Doktora Programlarında Eğitim Öğretimin Esasları

Danışman atanması

MADDE 35- (1) Doktora programında, enstitü anabilim dalı başkanlığı, her öğrenci için öğrencinin önceki bilimsel çalışmalarını, çalışmak istediği alanı ve danışman tercihini de dikkate alarak Üniversitenin öğretim üyesi kadrosunda bulunan bir tez danışmanını birinci yarıyılın sonuna kadar ve öğrencinin danışmanıyla beraber belirlediği tez konusu ve tez başlığını da en geç ikinci yarıyılın sonuna kadar enstitü yönetim kuruluna önerir. Danışmanlar ve tez konuları enstitü yönetim kurulu kararı ile belirlenir, sonradan değiştirilebilir veya sona erdirilir. Üniversite öğretim üyesi kadrosunda yeterli öğretim üyesi bulunmaması halinde enstitü yönetim kurulu tarafından programlarda görevli başka bir yükseköğretim kurumu kadrosundaki öğretim üyesi danışman olarak seçilebilir. Danışman olarak atanacak öğretim üyelerinin doktora tezi yönetebilmesi için, daha önce başarıyla tamamlanmış en az bir yüksek lisans tezi yönetmiş olması gerekir. Tez çalışmasının niteliğinin birden fazla tez danışmanı gerektirdiği durumlarda öncelikle Üniversite kadrosunda olmak üzere diğer yükseköğretim kurumundan da ikinci tez danışmanı atanabilir. İkinci tez danışmanı ihtiyaç üzerine Üniversite kadroları dışından atandığı takdirde en az doktora derecesine sahip öğretim elemanlarından olabilir.

(2) Tez danışmanı, tez önerisinin kabulünü izleyen yarıyıl başından itibaren, her yarıyıl danışmanı olduğu öğrenciler için uzmanlık alan dersi adlı bir ders açabilir. Her öğrenci, açılan uzmanlık alan dersini almakla yükümlüdür. Uzmanlık alan dersine ilişkin ilkeler, ilgili enstitü kurulunca kararlaştırılır ve ilgili enstitü yönetim kurulunca yürütülür.

(3) Tez danışmanı, enstitü yönetim kurulunca atandığı tarihten itibaren yaz dönemi dâhil hak, görev ve sorumluluklarını yerine getirir.

Doktora programı uygulaması

MADDE 36- (1) Öğrencinin bağımsız araştırma yapma, bilimsel problemleri, verileri geniş ve derin bir bakış açısı ile irdeleyerek yorum yapma, analiz etme ve yeni sentezlere ulaşmak için gerekli becerileri kazanması amacıyla sürdürdüğü doktora programı; tezli yüksek lisans derecesi olan öğrenciler için toplam yirmi bir krediden ve bir eğitim ve öğretim yarıyılı 30 AKTS’den az olmamak üzere, en az yedi ders, seminer, yeterlik sınavı, tez önerisi ve tez çalışması olmak üzere en az 240 AKTS kredisinden oluşur. Lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için de en az kırk iki kredilik on dört ders, seminer, yeterlik sınavı, tez önerisi ve tez çalışması olmak üzere toplam en az 300 AKTS kredisinden oluşur.

(2) Doktora programlarında alınacak ders belirlenirken ayrıca enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile diğer yükseköğretim kurumlarında verilmekte olan doktora derslerinden yüksek lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için en fazla iki, lisans derecesiyle kabul edilmiş öğrenciler için en fazla dört ders seçilebilir. Öğrencinin önceden aldığı lisans dersleri ders yüküne ve doktora kredisi yerine sayılamaz.

(3) Enstitü yönetim kurulu önerisi ile enstitü kurulu, doktora programında disiplinler arası nitelikte zorunlu veya seçmeli birbirini tamamlayan dersler açılmasına karar verebilir.

(4) Doktora çalışması sonunda hazırlanacak tezin, bilime yenilik getirme, yeni bir bilimsel yöntem geliştirme, bilinen bir yöntemi yeni bir alana uygulama niteliklerinden en az birini yerine getirmesi gerekir. Tez çalışması başarılı ve başarısız olarak değerlendirilir.

(5) Doktora programı ikinci öğretim şeklinde yürütülemez.

Süre

MADDE 37- (1) Doktora programının süresi bilimsel hazırlıkta geçen süre hariç, tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için kayıt olduğu programa ilişkin derslerin verildiği dönemden başlamak üzere, her dönem için kayıt yaptırıp yaptırmadığına bakılmaksızın sekiz yarıyıl olup azami tamamlama süresi on iki yarıyıl; lisans derecesi ile kabul edilenler için on yarıyıl olup azami tamamlama süresi on dört yarıyıldır. Kayıt dondurma veya izinli sayılma, özel öğrenci olarak geçirilen süreler azami süre hesaplamasına dâhil değildir. Azami süre içerisinde ilave edilen yarıyıllar için ayrıca Mütevelli Heyet tarafından belirlenen ek ücret ödenir.

(2) Doktora programı için gerekli kredili dersleri başarıyla tamamlamanın azami süresi tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için dört yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için altı yarıyıldır. Bu süre içinde kredili derslerini başarıyla tamamlayamayan veya en az genel not ortalamasını sağlayamayan veya bu süre içerisinde öngörülen devam dâhil başarı koşullarını/ölçütlerini yerine getiremeyen; azami süreler içerisinde ise tez çalışmasında başarısız olan veya tez savunmasına girmeyen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

(3) Kredili derslerini başarıyla bitiren, yeterlik sınavında başarılı bulunan ve tez önerisi kabul edilen, ancak tez çalışmasını tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için azami süre olan on iki veya lisans derecesi ile kabul edilenler için on dört yarıyıl sonuna kadar tamamlayamayan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

(4) Lisans derecesi ile doktora programına başvurmuş öğrencilerden, kredili derslerini ve/veya azami süresi içinde tez çalışmasını tamamlayamayanlara, doktora tezinde başarılı olamayanlara tezsiz yüksek lisans için gerekli kredi yükü, proje ve benzeri diğer şartları yerine getirmiş olmaları kaydıyla talepleri halinde tezsiz yüksek lisans diploması verilir.

Ders seçimi ve dersten çekilme

MADDE 38- (1) Doktora programlarına kayıt yaptıran öğrencilerin ders seçimleri tez danışmanı atanıncaya kadar ilgili enstitü anabilim dalı başkanı veya anabilim dalı başkanının enstitüye bildirdiği öğretim üyeleri tarafından yürütülür. Akademik takvimde belirlenen süre içerisinde ders değişikliği, ders ekleme ve ders bırakma, danışman veya yetkili öğretim üyesi onayı ile yapılabilir. Öğrencilerin programda belirtilen zorunlu dersleri seçmesi gerekir. Ders seçimi yapmayan öğrenciler derslere devam edemez.

(2) Danışmanın uygun bulması koşuluyla akademik takvimde belirtilen süreye kadar daha önce seçtiği derslerden çekilebilir. Bu şekilde bırakılan derslerin yerine o yarıyıl içinde, enstitü yönetim kurulunca kabul edilebilecek zorunlu nedenler dışında, öğrenci başka bir derse kayıt yaptıramaz.

Derslerin yürütülmesi

MADDE 39- (1) Bir dersin kredi/saat değeri, o derse ait haftalık teorik ders saatinin tamamı ile haftalık uygulama, laboratuvar, atölye ve benzeri öğretim saatleri yarısının toplamına eşittir. Ancak herhangi bir ders hiçbir şekilde 4 kredi/saati aşamaz. Derslerin tamamına devam zorunludur. Ancak teorik derslerin % 30’unu, uygulamalı derslerin % 20’sini aşmayan ve haklı bir nedene dayanan devamsızlık kabul edilebilir. Yarıyıl boyunca devamsız olduğu belirlenen öğrenci o dersin yarıyıl sonu sınavlarına alınmaz ve (FF) notu verilir. Öğrencinin devam yükümlülüğünü yerine getirip getirmediği ilgili öğretim elemanı tarafından izlenir ve gerektiğinde enstitü müdürlüğüne bilgi verilir.

Sınavlar, mazeretler ve itiraz

MADDE 40- (1) Doktora öğrencilerinin başarı düzeyleri, yarıyıl içinde yapılacak ara sınavlar ile yarıyıl sonunda yapılacak yarıyıl sonu sınavlarıyla ölçülür.

(2) Doktora öğrencileri, kredili derslerde, her yarıyıl içinde en az bir kez o dersin ara sınavına girerler. Ara sınav, yazılı sınav, proje teslimi, ödev teslimi, sözlü sunum gibi çalışmalar ayrı ayrı ya da birlikte değerlendirilebilir. Ancak geçerli, haklı ve zorunlu sebeplerle ara sınava katılamayan öğrencilerden bu durumun sona ermesinden itibaren en geç yedi gün içinde belgeleri ile enstitüye başvurmaları ve enstitü yönetim kurulunun uygun bulması halinde ara sınavı yerine geçmek üzere mazeret sınav hakkı verilebilir. Mazeret sınavının tarihi yönetim kurulunca belirlenir. Süresi içinde yapılmayan müracaatlar dikkate alınmaz.

(3) Doktora öğrencisi bir yarıyılda aldığı ve devam koşulunu sağladığı bütün derslerin yarıyıl sonu sınavına, enstitü tarafından belirlenen ve ilan edilen gün ve saatte girmek zorundadır. Ancak geçerli, haklı ve zorunlu sebeplerle yılsonu sınavına katılamayan öğrencilere, bütünleme sınav hakkı verilir. Bütünleme sınavı hakkı bulunmayan durumlarda mazeret sınavı hakkı verilebilir.

(4) Doktora sınav sonuçlarında maddi hata yapıldığı yönündeki itirazların sınav notlarının ilanını izleyen yedi iş günü içinde enstitü müdürlüğüne yapılması gerekir. İtiraz üzerine sınav evrakı hatalı not toplamı yapılıp yapılmadığı ile sınırlı olacak şekilde incelenerek değerlendirilir. Belirtilen süre geçirildikten sonra yapılan itirazlar değerlendirmeye alınmaz.

Değerlendirme

MADDE 41- (1) Doktora öğrencisinin başarı notunun belirlenmesine ilişkin esaslar şunlardır:

a) Kredili bir dersin dönem sonu başarı notu; ara sınavlar ile yazılı sınav, proje teslimi, ödev teslimi, sözlü sunum dâhil öğrencinin sergilediği dönem içi akademik performans ve çalışmalar, yarıyıl sonu sınavı değerlendirilerek ilgili dersin öğretim elemanı tarafından belirlenir.

b) Doktora öğrencilerine aldıkları kredili dersler için aşağıdaki çizelgede belirtilen harf notlarından biri başarı notu olarak verilir:

Puan               Katsayı                Harf Notu

90-100              4,00                       AA

85-89                3,50                       BA

80-84                3,25                       BB

75-79                3,00                       CB

70-74                2,75                       CC

65-69                2,50                       DC

60-64                2,00                       DD

50-59                1,50                       FD

0-49                  0,00                        FF

(2) Harf notlarından (CB) ve üzeri notlar Başarılı-Geçer; (CC) Koşullu Geçer; (DC) ve altı Başarısız-Geçmez olarak değerlendirilir.

(3) Ayrıca ortalamaya katılmayan harf notlarından;

a) S: Bilimsel hazırlık programındaki derslerini, yeterlik sınavını, tez çalışmalarını ve tez sınavını başarıyla tamamlayan ve tezi hakkında kabul kararı verilen öğrenciler ile kredisiz alınan derslerde başarılı olan öğrencilere verilir.

b) U: Bilimsel hazırlık programındaki derslerinde, yeterlik sınavında, tez çalışmalarında ve tez sınavında başarılı bulunmayıp tezi hakkında red kararı verilen öğrenciler ile kredisiz derslerde başarısız olan öğrencilere verilir.

c) EX: Üniversite tarafından uygulanan İngilizce dil sınavı sonucu başarılı görülen veya yatay geçiş yoluyla kabul edilip İngilizce yeterlikten muaf tutulan öğrenciye verilir. (EX) notu ortalamaya katılmaz, ancak not belgesinde gösterilir.

ç) W: Bir dersten çekilen öğrencilere verilir.

d) I: Yarıyıl içinde başarılı olduğu halde hastalık veya geçerli bir başka nedenle ders için gerekli koşulları tamamlayamayan ve kesin notu belli olmayan öğrencilere verilir. Öğrenci herhangi bir yarıyılda, herhangi bir dersten (I) notu aldığı takdirde yarıyıl için belirlenmiş son sınavın bitimi tarihinden itibaren on beş gün içinde eksikliklerini tamamlayarak bir not almak zorundadır. Aksi halde, (I) notu (FF) notu haline gelir.

e) (NA) Notu: Derslere devam etmemiş öğrencilere verilir. (FF) notu gibi işlem görür.

f) (P) Notu: Tez çalışmalarını başarıyla sürdürmekte olan öğrencilere verilir.

g) FF1: Sınava girme hakkı olduğu halde sınava girmeyen öğrencilere verilir.

ğ) FF2: Devamsızlık nedeni ile yarıyıl sınavına girme hakkı olmayan öğrencilere verilir.

(4) Öğrencinin o yarıyılda aldığı bir dersin kredisi ile başarı notunun katsayısının çarpımı o dersin ağırlıklı puanını verir. Yarıyıl not ortalaması; o yarıyılda öğrencinin aldığı derslerin ağırlıklı puanlarının toplamının aynı derslerin kredi toplamına bölünmesi suretiyle elde edilir. Bu hesaplamada bölme işlemi virgülden sonra iki basamak yürütülür. Yarıyıl içi sınav ve diğer akademik çalışmaların başarı notu içindeki ağırlığı % 40, yarıyıl sonu sınav ağırlığı %60’tır.

(5) Doktora programında; öğrencilerin tüm derslerinden başarılı sayılabilmesi için genel not ortalamalarının en az (3.00) olması gerekir. Genel not ortalaması 3.00 (CB)’nin altında olan öğrenciler bu derslerini Mütevelli Heyet tarafından belirlenen ücreti karşılığı tekrarlayabilir veya bu derslerin anabilim dalı başkanlığı tarafından yerine konulan veya eşdeğeri kabul edilen diğer seçmeli dersleri alabilir. Tekrarlanan derste alınan son not geçerlidir.

(6) Lisans derecesi ile doktora programına kabul edilmiş ve en az yedi dersini başarı ile tamamlamış bir öğrenci enstitü tarafından belirlenen yüksek lisans programlarından birine geçiş yapabilir. Yüksek lisans programına geçmek isteyen öğrencilerin o program için belirlenmiş ALES ve yabancı dil şartını karşılamış olması, disiplin cezasının olmaması, ilgili anabilim dalının önermesi ve enstitü kurulunun kabul etmesi gerekir.

Ders tekrarı

MADDE 42- (1) Anabilim dalınca belirlenmiş olan zorunlu derslerde başarısız olan öğrenciler azami öğrenim süresi içerisinde o dersi tekrarlamak veya enstitü anabilim dalınca yerine konulan veya eşdeğer olarak kabul edilen dersleri almak zorundadır. Ders tekrarlayan öğrencinin derse devam zorunluluğu olmamakla birlikte yazılı sınav, ödev, sunu ve benzeri akademik sorumlulukları yerine getirmesi gerekir. Danışmanın onayıyla derse devam ile ilgili resmi bildirimde bulunmayan öğrenci o dersi ilk defa alıyor kabul edilerek derse devamla yükümlü tutulur. Tekrarlanan derste alınan son not geçerlidir.

(2) Doktora programındaki zorunlu dersler dışındaki seçmeli derslerden başarısız olan öğrenci başarısız olduğu ders dışında seçmeli başka bir dersi de danışman onayıyla alabilir.

(3) Azami eğitim süresi içerisinde tekrarlanan derslerde başarılı olamayanların enstitü yönetim kurulu kararı ile ilişikleri kesilir.

Yeterlik sınavı

MADDE 43- (1) Yeterlik sınavı, derslerini ve seminerini tamamlayan öğrencinin alanındaki temel konular ve kavramlar ile doktora çalışmasıyla ilgili bilimsel araştırma derinliğine sahip olup olmadığının ölçülmesidir. Doktora yeterlik sınavları haziran ve aralık aylarında olmak üzere yılda iki kez yapılır. Doktora yeterlik sınavına girmek için başvuran öğrencilerin adları sınavdan önce ilgili anabilim dalı tarafından enstitüye bildirilir. Yüksek lisans derecesi ile kabul edilen öğrenciler en geç beşinci yarıyılın, lisans derecesi ile kabul edilmiş olan öğrenciler en geç yedinci yarıyılın sonuna kadar yeterlik sınavına girmek zorundadır.

(2) Enstitüdeki yeterlik sınavları, enstitü anabilim dalı başkanlıkları tarafından önerilen ve enstitü yönetim kurulu tarafından onaylanan beş kişilik doktora yeterlik komitesi tarafından düzenlenir ve yürütülür. Komite, farklı alanlardaki sınavları hazırlamak, uygulamak ve değerlendirmek amacıyla enstitü bünyesinde sınav jürileri kurar. Sınav jürisi en az ikisi enstitünün bulunduğu yükseköğretim kurumu dışından olmak üzere, danışman dâhil beş öğretim üyesinden oluşur. Yeterlik sınavı toplantıları öğretim elemanları, lisansüstü öğrenciler ve alanın uzmanlarından oluşan dinleyicilerin katılımına açık olarak yapılır.

(3) Yeterlik sınavı yazılı ve sözlü olarak iki bölüm halinde yapılır. Yazılı sınavda başarılı olan öğrenci sözlü sınava alınır. Yazılı sınavda harf notu aritmetik ortalaması en az CB alan öğrenci başarılı sayılır ve sözlü sınava alınır. Sınav jürisi öğrencinin sözlü sınavdaki başarı durumunu değerlendirerek öğrencinin başarılı veya başarısız olduğuna salt çoğunlukla karar verir. Bu karar, enstitü anabilim dalı başkanlığınca yeterlik sınavını izleyen üç gün içinde enstitüye tutanakla bildirilir.

(4) Doktora yeterlik sınavında başarısız olan öğrenci bir sonraki yarıyılda tekrar sınava alınır. Bu sınavda da başarısız olan öğrencinin doktora programı ile ilişiği kesilir. Başvurduğu halde doktora yeterlik sınavının herhangi bir aşamasında sınava girmeyen öğrenciler bu hakkını kullanmış ve başarısız olmuş sayılır.

(5) Doktora yeterlik komitesi, yeterlik sınavını başaran bir öğrencinin; ders yükünü tamamlamış olsa bile, toplam kredi miktarının üçte birini geçmemek şartıyla fazladan dersler almasını isteyebilir. Öğrenci, ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığınca önerilen ve enstitü kurul kararıyla belirlenecek dersleri başarmak zorundadır. Bu dersleri altıncı yarıyılın sonuna kadar başarıyla tamamlayamayan öğrencinin doktora programı ile ilişiği kesilir.

Tez izleme komitesi

MADDE 44- (1) Yeterlik sınavında başarılı bulunan öğrenci için ilgili anabilim dalı başkanlığının önerisi ve yönetim kurulu onayı ile bir ay içinde bir tez izleme komitesi oluşturulur. Tez izleme komitesi, üç öğretim üyesinden oluşur. Komitede tez danışmanından başka ilgili anabilim dalı içinden ve dışından birer üye yer alır. İkinci tez danışmanının olması durumunda ikinci tez danışmanı dilerse komite toplantılarına katılabilir, ancak üyesi olamaz.

(2) Tez izleme komitesinin ilk toplantısı, tez izleme komitesinin atanmasını takip eden en geç altı ay içinde yapılır. Tez izleme komitesi, ocak-haziran ve temmuz-aralık ayları arasında birer kere olmak üzere yılda iki kez toplanır. Komite tarafından üst üste iki kez veya aralıklı olarak üç kez başarısız bulunan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. Öğrenci, tez izleme komitesi toplantı tarihinden en az bir ay önce komite üyelerine yazılı bir rapor sunar. Bu raporda, o ana kadar yapılan çalışmaların özeti ve bir sonraki yarıyılda yapılacak çalışma planı belirtilir. Tez izleme komitesinin kurulmasından sonraki dönemlerde, ilgili anabilim dalı başkanlığının önerisi ve yönetim kurulu onayı ile üyelerde değişiklik yapılabilir.

Tez önerisi savunması

MADDE 45- (1) Doktora yeterlik sınavını başarı ile tamamlayan öğrenci, en geç altı ay içinde, yapacağı araştırmanın amacını, yöntemini ve çalışma planını kapsayan tez önerisini tez izleme komitesi önünde sözlü olarak savunur. Öğrenci; tez başlığı, içeriği, tezden beklenen sonuçları ve tez çalışmasının hedeflerini içeren tez önerisi ile ilgili yazılı bir raporu sözlü savunmadan en az on beş gün önce komite üyelerine dağıtır.

(2) Tez izleme komitesi, öğrencinin sunduğu tez önerisinin kabul, düzeltme veya reddedileceğine salt çoğunlukla karar verir. Düzeltme için bir ay süre verilir. Bu süre sonunda kabul veya ret yönünde salt çoğunlukla verilen karar, enstitü anabilim dalı başkanlığınca üç gün içinde enstitüye tutanakla bildirilir.

(3) Tez önerisi reddedilen öğrenci, yeni bir danışman ve/veya tez konusu seçme hakkına sahiptir. Bu durumda yeni bir tez izleme komitesi atanabilir. Programa aynı danışmanla devam etmek isteyen öğrenci üç ay içinde, danışman ve tez konusunu değiştiren öğrenci ise altı ay içinde tekrar tez önerisi savunmasına alınır. Tez önerisi bu savunmada da reddedilen öğrencinin Üniversite ile ilişiği kesilir.

(4) Tez önerisi kabul edilen öğrenci için tez izleme komitesi, ocak-haziran ve temmuz-aralık ayları arasında birer defa olmak üzere yılda en az iki kez toplanır. Öğrenci, toplantı tarihinden en az bir ay önce komite üyelerine yazılı bir rapor sunar. Bu raporda o ana kadar yapılan çalışmaların özeti ve bir sonraki dönemde yapılacak çalışma planı belirtilir. Öğrencinin tez çalışması, komite tarafından başarılı veya başarısız olarak belirlenir. Komite tarafından üst üste iki kez veya aralıklı olarak üç kez başarısız bulunan öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir.

(5) Tez önerisi savunmasına enstitü yönetim kurulunca kabul edilecek geçerli bir mazereti olmaksızın belirtilen sürede girmeyen öğrenci başarısız sayılarak tez önerisi reddedilir.

Doktora tezinin sonuçlandırılması

MADDE 46- (1) Doktora programındaki bir öğrenci, tez çalışmasında elde ettiği sonuçları tez yazım kılavuzuna uygun biçimde yazar ve tezini jüri önünde sözlü olarak savunur.

(2) Doktora tezinin savunulmasından önce ve düzeltme verilen tezlerde ise düzeltme ile birlikte öğrenci tezini tamamlayarak ilk olarak danışmanına sunar. Öğrenci danışmanın yazılı şekilde tezin savunulabilir olduğuna ilişkin görüşü ve teze ilişkin orijinallik raporu (intihal raporu) ile birlikte tezi beş nüsha hazırlayarak enstitüye teslim eder. Tezler ilgili enstitü tarafından jüri üyelerine gönderilir. Tez intihal raporunda bir intihalin tespiti halinde gerekçesi ile birlikte karar verilmek üzere tez, enstitü yönetim kuruluna gönderilir. Tez çalışmasının orijinallik raporu (intihal raporu) uygulama esasları enstitü yönetim kurulu tarafından belirlenir.

(3) Öğrencinin tezinin sonuçlanabilmesi için en az üç tez izleme komitesi raporunun başarılı olarak sunulması gerekir.

(4) Doktora tez jürisi, yedek üyeleri ile birlikte; ilgili enstitü anabilim dalı başkanlığının önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile atanır. Jüri, üçü öğrencinin tez izleme komitesinde yer alan öğretim üyeleri ve en az ikisi kendi yükseköğretim kurumu dışından olmak üzere danışman dâhil beş öğretim üyesinden oluşur. Ayrıca ikinci tez danışmanı oy hakkı olmaksızın jüride yer alabilir.

(5) Jüri üyeleri, söz konusu tezin kendilerine teslim edildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde toplanarak öğrenciyi tez savunmasına alır. Tez savunma sınavı, tez çalışmasının sunumu ve bunu izleyen soru-cevap bölümünden oluşur. Tez savunma toplantıları öğretim elemanları, lisansüstü öğrenciler ve alanın uzmanlarından oluşan dinleyicilerin katılımına açık olarak yapılır.

(6) Tez sınavının tamamlanmasından sonra jüri dinleyicilere kapalı olarak, tez hakkında salt çoğunlukla kabul, ret veya düzeltme kararı verir. Bu karar, enstitü anabilim dalı başkanlığınca tez sınavını izleyen üç gün içinde ilgili enstitüye tutanakla bildirilir. Tezi başarısız bulunarak reddedilen öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilir. Tezi hakkında düzeltme kararı verilen öğrenci en geç altı ay içinde gerekli düzeltmeleri yaparak tezini aynı jüri önünde yeniden savunur. Bu savunmada da başarısız bulunan öğrencinin Üniversite ile ilişiği kesilir. Lisans derecesi ile doktoraya kabul edilmiş olanlardan tezde başarılı olamayanlar için talepleri halinde gerekli kredi yükü, proje ve benzeri diğer şartları yerine getirmiş olmaları kaydıyla talepleri halinde tezsiz yüksek lisans diploması verilir.

Doktora diploması

MADDE 47- (1) Tez çalışmasını tamamlayan öğrenci, tezin beş adet nüshasını incelemek üzere danışmanına teslim eder. Danışman, tezin yazım kurallarına uygunluğu yönünden yazılı olarak belirttiği görüşü ile tezin nüshalarını anabilim/bilim dalı başkanlığı aracılığıyla ilgili enstitüye gönderir.

(2) Tez savunmasında başarılı olmak ve diğer koşulları da sağlamak kaydıyla doktora tezinin ciltlenmiş en az üç kopyasını tez sınavına giriş veya uzatma süresi sonundaki yenilenen tez sınavı tarihinden itibaren bir ay içinde ilgili enstitüye teslim eden ve tezi şekil yönünden uygun bulunan öğrenciye doktora diploması ile AKTS’ye göre hazırlanan diploma ekleri verilir. Mazereti enstitü yönetim kurulu tarafından kabul edilenler için tez teslim süresi bir ay daha uzatılabilir. Tezini zamanında teslim edemeyen öğrenci belirtilen koşulları yerine getirinceye kadar geçici mezuniyet belgesi veya diplomasını alamaz, öğrencilik haklarından yararlanamaz ve azami süresinin dolması halinde enstitü ile ilişiği kesilir.

(3) Mezuniyet tarihi tezin sınav jüri komisyonu tarafından imzalı nüshasının teslim edildiği tarihtir. Diploma almaya hak kazanan öğrencilere diploması hazırlanıncaya kadar geçici mezuniyet belgesi verilir. Geçici mezuniyet belgesi ve doktora diploması üzerinde öğrencinin kayıtlı olduğu enstitü anabilim dalındaki programın YÖK tarafından onaylanmış adı bulunur.

(4) Tezin tesliminden itibaren üç ay içinde doktora tezinin birer kopyası enstitü tarafından elektronik ortamda, Üniversite kütüphanesine ve bilimsel araştırma ve faaliyetlerin hizmetine sunulmak üzere enstitü tarafından YÖK’e gönderilir.

(5) Mezun olan öğrenciler geçici mezuniyet belgesinin aslını enstitüye teslim ederek diplomalarını alırlar. Doktora diplomaları ve diploma ekleri, YÖK tarafından belirlenen esaslara uygun olarak hazırlanır ve verilir. Öğrenciliği süresince gerçek dışı, sahte veya tahrif edilmiş belge kullanan veya sahtecilik yaptığı sonradan belirlenen öğrencilerin diplomaları iptal edilerek ilgili kişi ve kurumlara yazı ile bildirilir.

(6) Doktora diplomalarının şekli, ölçüleri ve üzerine yazılacak bilgiler Senato tarafından belirlenir.

ALTINCI BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Disiplin işlemleri

MADDE 48- (1) Lisansüstü öğrencilerin disiplin işlemlerinde 2547 sayılı Kanunun 54 üncü maddesi hükümleri uygulanır.

Tebligat

MADDE 49- (1) Öğrencilere her türlü tebligat, öğrencinin resmi kayıtlarda yer alan posta adresine veya öğrenciye Üniversite tarafından sağlanan e-posta adresine gönderilerek yapılır. Kayıt olurken bildirdikleri adresi değiştirdiği halde ilgili enstitüye bu değişikliği bildirmemiş veya yanlış, eksik adres vermiş olan öğrencilerin ilgili enstitüde bulunan adreslerine tebligatın gönderilmesi halinde kendilerine tebligat yapılmış sayılır. Öğrenciler, Üniversite tarafından sağlanan e-posta adresine gönderilen iletileri izlemekle yükümlüdür.

Diğer hükümler

MADDE 50- (1) Tezsiz yüksek lisans programları hariç, aynı anda birden fazla lisansüstü programa kayıt yaptırılamaz ve devam edilemez.

(2) Yabancı uyruklu adaylarla lisans eğitiminin tamamını yurt dışında tamamlayan Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı adayların lisansüstü programlara kabulüne ilişkin usul ve esaslar Senato tarafından belirlenir.

(3) Öğretim elemanı ve öğrencilerin aynı mekânda bulunma zorunluluğu olmaksızın, bilgi ve iletişim teknolojilerine dayalı olarak öğretim faaliyetlerinin planlandığı ve yürütüldüğü lisansüstü uzaktan öğretim programları enstitü kurulunun teklifi, Senatonun uygun görüşü ve Yükseköğretim Kurulunun onayı ile açılabilir. Tezli/tezsiz yüksek lisans programı öğrencileri ilgili anabilim dalının önerisi, enstitü yönetim kurulu kararı ile uzaktan öğretim programlarından ders alabilirler.

(4) Öğrencilerin diğer yükseköğretim kurumlarında daha önce alarak başarılı oldukları ve not ortalamasına katılan derslerin en fazla yüzde ellisinden muaf tutulma kararı enstitü yönetim kurulu tarafından alınabilir.

(5) Her türlü öğrenim ücretleri Mütevelli Heyet tarafından belirlenir.

Hüküm bulunmayan haller

MADDE 51- (1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde; 2547 sayılı Kanun, 20/4/2016 tarihli ve 29690 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği ve ilgili diğer mevzuat hükümleri ile Yükseköğretim Kurulu kararları uygulanır.

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 52- (1) 11/6/2020 tarihli ve 31152 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ufuk Üniversitesi Lisansüstü Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük

MADDE 53- (1) Bu Yönetmelik 2026-2027 eğitim-öğretim yılı başından geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 54- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Ufuk Üniversitesi Rektörü yürütür.